บล็อกนี้จะเขียนรวบกรณีศึกษา 2 อย่างเกี่ยวกับเว็บรถมือสองครับ โดยเอากรณีศึกษาที่ไทเกอร์เป็นที่ปรึกษาด้านเว็บไซต์ใหม่ให้กับ One2Car มารวมกับการเคยล้มเหลวจากการเป็น Partner เว็บไซต์รถมือสองแห่งหนึ่งในอดีต

เป็นที่ปรึกษาให้กับ One2Car

เมื่อปีที่ผ่านมา TiGERiDEA ได้มีโอกาสเป็นที่ปรึกษา One2Car ในการออกแบบเว็บไซต์ใหม่สร้างหน้าตาด้วย XHTML/CSS ทั้งในแง่ SEO และ VaiVaisoft จัดการในเรื่องระบบ โดยทางเราทำหน้าที่ Comment ทีมงาน IT และ Designer ของ One2Car เป็นจำนวนหลายครั้งและทำให้รู้จักทีมงานของ One2Car พอสมควร

1. เป็นที่ปรึกษาด้านการดีไซน์และ Coding

one2car มีทีมงานดีไซน์และทีมโปรแกรมเมอร์อยู่แล้ว เราจึงเข้าไปประชุมกับทีมงานและรับฟังข้อคิดเห็น/ตอบข้อซักถามต่างๆ ทั้งในด้าน Designและ Coding ซึ่งคุณเม่นทำในส่วนนี้ และส่วนของ Content ซึ่งผมรับผิดชอบ และพบว่าที่ผ่านมาในอดีต One2Car นั้นมีชื่อเสียงจาก Content ทีี่อยู่ภายในเว็บอย่างแท้จริง

ลักษณะการคอมเม้นท์ดีไซน์และ flow

ในส่วนของการ Coding ทางทีมงาน IT ของ One2Car ได้ส่งตัวอย่าง Code มาให้ทางไทเกอร์และทางเราได้เขียนตัวอย่างของ Code กลับไป และมีการแนะนำในส่วนของ CSS , xml sitemap , และเทคนิค Auto generate เพื่อผลทาง SEO หลายประเด็น และมีการตรวจงานด้วยครับ นอกจากนั้นยังมี technics ด้าน SEO ในส่วนของ Content ต้องขอขอบคุณทีมงาน One2Car ที่ให้ความไว้วางใจเราเป็นอย่างดีครับ

2. VaiVaisoft คุณจ๋ง ดูแลเรื่องการแสดงผลต่างๆ

การแก้ไขปัญหาและปรับปรุง ในด้านเทคนิคอ่านได้ที่ VaiVaisoft เขียนโดยคุณจ๋ง )

3. สรุปข้อคิดธุรกิจจาก One2Car

บริษัทที่จะทำธุรกิจจากเว็บไซต์นั้น จะมีเพียงแนวคิดอย่างเดียวและจ้างคนอื่นมาทำเว็บไซต์ตามแนวคิดไม่ได้ ต้องมุ่งมั่นสร้างทีมมารองรับระบบสืบเนื่องจากเว็บและสร้างวัฒนธรรมทางธุรกิจบางอย่างด้วยจึงจะสำเร็จครับ One2Car ไม่เพียงสร้างระบบเว็บที่ดีในการขายรถมือสอง แต่ยังได้สร้างมาตรฐานการขายรถมือสองในตลาดขึ้นมาใหม่ ผลักดันให้เป็นจริงโดยพิจารณาจากโมเดลธุรกิจส่วนย่อยที่ไม่มี Conflict of interest ก่อนด้วยทีมงานหลายสิบคน ( โมเดลบางอย่าง เช่น ขายรถบ้าน กับ รถเต๊นท์ นั้นมี Conflict กันอยู่ ไม่สามารถนำมารวมกันได้ ) และมูลค่าธุรกิจคุณของจะแปรผันตรงกับมูลค่าตลาดที่คุณได้สร้างคุณค่าให้กับองค์รวมนั่นเอง

กรณีศึกษา TiGERiDEA เคยเป็น Partner เว็บรถมือสองแห่งหนึ่งและล้มเหลวเมื่อปี 2007

ย้อนกลับไปเมื่อ 3 ปีก่อน เราได้เป็น Business Partner กับบริษัทผู้ผลิตหนังสือรถยนต์มือสองแห่งหนึ่ง ตัวสัญญานั้นดีมากๆกับทั้งสองฝ่ายคือ ผมลงทุนเวลาส่วนหนึ่ง และยังได้ค่าพัฒนาเว็บไซต์อีก 300,000 บาท แถมถ้าเว็บไซต์นั้นสามารถสร้างรายได้ ผมก็ยังได้เปอร์เซ็นอีก 40% ดูเผินๆแล้วเป็นข้อเสนอที่ดีต่อบริษัททำเว็บอย่างผมเป็นอย่างยิ่ง เว็บไซต์นั้นมีประโยชน์กว่าหนังสือทั้งในแง่ความอัพเดท และการโชว์รูปรถยังโชว์ได้หลายมุมหลายแบบ การเซิร์ทประภทรถที่ต้องการก็สามารถทำได้อย่างง่ายดาย ต่อมาทั้งผมและเม่นจึงได้โลดแล่นเพื่อผลักดันโมเดล Business เว็บรถมือสองกันอีกพักหนึ่ง เราได้ไปตามเต๊นท์รถแถวถนนวงแหวนตลิ่งชัน-สุพรรณบุรีซึ่งเป็นถนนแห่งเต๊นท์รถ และได้เรียนรู้อะไรหลายๆอย่างจากความล้มเหลวครับ

1. เต๊นท์รถนั้นถูกสร้างมาตรฐานการบริการไว้แล้ว

หากดูเผินๆเมื่อเราต้องการจะสร้างเว็บซื้อขายรถมือสอง ถ้าเราคิดว่าเต๊นท์รถจะช่วยเราโดยการส่งรูป หรืออัพโหลดรูปรถของเค้าขึ้นเว็บเรา เมื่อขายได้จึงแบ่งเงินให้เรา อันนั้นคิดผิดถนัดครับเพราะในความเป็นจริง ขนาดทีมเรามีตากล้องออกไปช่วยถ่ายรูปรถให้ เต๊นท์รถยังถือว่าตนเองมีภาระในการเคลื่อนย้ายรถเพื่อให้เราถ่ายรูปได้ทุกมุมเลยครับ และสำหรับผู้ที่ได้สร้างมาตรฐานและวิธีการถ่ายรูปที่ดีโดยที่เต๊นท์รถไม่เหนื่อยมากทุกคนก็บอกเป็นเสียงเดียวกันว่าคือทีมงาน One2Car นี่เอง ทีมงานตากล้องจะมาเป็นเวลาที่แน่นอน ช่วยเต๊นท์รถเลื่อนรถ ถ่ายรูปให้ได้มุมมาตรฐานและรถดูชัดสวยน่าซื้อที่สุด นอกจากนี้ยังมีมาตรฐานอีกหลายอย่างเช่นเรื่อง Sale และการเลือกรถขึ้นโชว์ การคิดค่าบริการปละบริหารอย่างคุ้มค่า ฯลฯ

2. ระบบบริหารภายในของลูกค้าและธุรกิจหนังสือที่มีอยู่ ไม่เอื้อต่อการพัฒนา Business ใหม่

เดิมทีลูกค้าเจ้านี้เป็นหนังสือซื้อขายรถยนต์มือสองที่ขายทั่วประเทศอยู่แล้ว มีพนักงานในบริษัทนับร้อยคน เมื่อธุรกิจหนังสือรถมือสองเริ่มหดตัวลงเพราะเว็บไซต์ที่กำลังมาแรง จึงบีบให้บริษัทนี้ต้องเร่งพัฒนาเว็บไซต์ ( ซึ่งต่างจาก One2Car ตรงที่ One2Car นั้นเป็นเว็บไซต์รถมือสองตั้งแต่แรกและไม่เคยเป็นหนังสือมาก่อน ) โดยในครั้งแรกยังคาดว่า หนังสือน่าจะเป็นจุดแข็งของเว็บไซต์เพราะสามารถลงโปรโมชั่นได้ทีเดียวทั้งสองทาง แต่ในความเป็นจริงแล้ว ธุรกิจสองอันนี้ มี Conflict ต่อกันและกันอยู่ เพราะถ้าเว็บเกิด หนังสือก็จะต้องถอยไปในไม่ช้า

ในการปฎิบัติจริง ทีม Sales จะได้ค่าคอมมิสชั่นจากการหาลูกค้าซึ่งเป็นเต๊นท์รถมาลงหนังสือ และมีมาตรฐานชัดเจนเพราะหนังสือมีกลุ่มคนอ่านแน่นอน ดังนั้นถ้าเซลล์หารถมาลงได้เยอะหนังสือก็จะได้เงินจากพื้นที่โฆษณาเยอะและเซลล์ก็จะได้คอมมิสชั่นเยอะนั่นเอง พอเว็บไซต์เกิดขึ้นมาใหม่นั้นทำให้เซลล์ต้องหาข้อมูลใน format ที่เหมาะสมกับเว็บไซต์โดยที่ยังไม่ได้คอมมิสชั่นเพิ่ม (เพิ่มงาน) และทีมช่างภาพจากเดิมที่ต้องถ่ายรูปรถแค่มุมเดียว กลับต้องถ่ายรูปหลายมุมเพิ่มเพื่อลงเว็บ และการถ่ายหลายมุมนั้นต้องขยับรถซึ่งไม่ง่ายเพราะต้องกำหนด Schedule กับเจ้าของเต๊นท์รถ กลายเป็นว่าอาจจะต้องไปสืบ Schedule การถ่ายรูปของทีมงานอื่นๆ (เช่นทีมตากล้องของ One2Car) เพื่อนำช่างกล้องมาให้ตรงเวลากันและขยับรถออกมาถ่ายรูปเพียงครั้งเดียว ทำให้ TiGERiDEA ไม่ได้รับความร่วมมือจากทีมงานภายในของลูกค้าในการส่งภาพรถมาเข้าระบบ

นอกจากนี้การเริ่มทำเว็บในครั้งแรกนั้นจะต้องมี Database รถยนต์จำนวนมากเข้ามาในเว็บก่อนในขณะที่เว็บไซต์รถที่มีอยู่ก่อนหน้านี้ทำหน้าที่เพียงอัพเดทรถใหม่หรือลบรถที่ขายไปแล้วที่มีวันละไม่กี่คันต่อเต๊นท์จึงถือว่าเป็น Barrier to Entry ที่สำคัญมากของเว็บไซต์รถยนต์มือสองที่จะพัฒนาขึ้นมาใหม่นับแต่นี้

3. ณ ขณะนั้น TiGERiDEA เองไม่มี Resource เพียงพอในการเสนอ Solution ผลักดันเพิ่มเติม

ในด้าน technology เมื่อปี 2007 นั้น ทางไทเกอร์ยังไม่ได้ Research CMS มากมายนักแต่ก็ได้เลือก Expression Engine เป็น CMS หลักในการพัฒนา ( ตอนนั้น คุณเม่น ยังไม่พูดถึง WordPress เลย ) และคุณจ๋งก็กำลังจะออกจากไทเกอร์ไปทำบริษัทตัวเองพอดี ทางไทเกอร์จึงให้โปรแกรมเมอร์อีกคนซึ่งเป็นเพื่อนรุ่นเดียวกันซึ่งเข้ามาเป็นพนักงานประจำในขณะนั้นเป็นผู้พัฒนาหลักในส่วนของ Programming เว็บไซต์นี้โดยให้คุณจ๋งเป็นที่ปรึกษา ทำให้การใช้ resource ของไทเกอร์ยังไม่เต็มที่เท่าที่ควร นอกจากนี้เมื่อพบปัญหาในส่วนของแรงผลักดันภายในระบบธุรกิจของลูกค้า ทีมงานไทเกอร์ก็ไม่มีคนเพียงพอที่จะเข้าไปเสริมทีมใหม่เพื่อผลักดันให้เว็บไซต์เกิด

ในขณะนั้นไทเกอร์ลงทุนค่า Manday กับโปรเจ็คนี้ไปราวๆ เดือนละเกือบ 4 หมื่นบาท แต่ถ้าจะผลักดันธุรกิจนี้ให้เกิดต้องมีทีมรวบรวมรูปและทีมเซลล์ช่วยลูกค้าด้วย ดูแล้วไม่น่าต่ำกว่าเดือนละ 150,000 บาทในช่วง 3 เดือนแรกซึ่งเรารับภาระไม่ไหว

4. จบสัญญากับลูกค้ารายนี้

พอทั้งไทเกอร์และลูกค้าทำเว็บกันมาระยะหนึ่ง (ประมาณครึ่งปี) ก็ยังไม่สามารถหาข้อสรุปและทางเลือกในการแก้ปัญหาธุรกิจเดิมที่ไม่ Support ได้ ซ้ำร้ายทีมตากล้องและเซลล์ของลูกค้าบางคนก็ลาออกเนื่องจากไม่พอใจที่ภาระงานเพิ่ม ทำให้ไทเกอร์ตัดสินใจคุยกับลูกค้าเพื่อยกเลิกสัญญานี้ไปโดยที่ได้เงินมาส่วนหนึ่ง จนกระทั่งได้เจอเบอร์หนึ่งอย่าง One2Car จึงเพิ่มความเข้าใจโครงสร้างธุรกิจรถมือสองอย่างชัดเจนมากขึ้นในปี 2009

สำหรับ กรณีศึกษาอื่นๆของไทเกอร์ไอเดีย ค้นดูได้ใน tag TiGERiDEA ครับ

follow @ipattt

Adecco ออกเอกสารสำรวจเงินเดือนไทย 2009- 2010

Adecco เป็นบริษัท recruitment ให้กับบริษัทหลายบริษัทโดยเฉพาะบริษัทญึ่ปุ่นครับ เลยไม่ต้องแปลกใจว่าในเอกสารมีเกี่ยวกับตำแหน่งที่ต้องการการสื่อสารภาษาญี่ปุ่นด้วยเช่นกัน

ที่มาของเอกสาร เงินเดือนไทย 2009-2010 โดย Adecco สำหรับผู้อยากได้ pdf ครับ

กด fullscreen ที่ embed ด้านล่างเพื่อดูเต็มจอได้

Adecco Thailand Salary Guide 2009 2010

ความต้องการบุคลากรในสายงานต่างๆมีแนวโน้มลดลง ยกเว้น IT ยังไปได้ดี

ในเอกสารหน้านึง มีเอกสารแสดงความต้องการบุคลากรในสายงานต่างๆที่เป็น “สายงานมาตรฐาน” ส่วนใหญ่มีแนวโน้มลดลง ยกเว้นสาย IT ยังคงเพิ่มขึ้น (ส่วนด้านภาษาญี่ปุ่น อันนั้นทาง Adecco ซึ่งเป็นบริษัทจัดหางานเน้นลูกค้าญี่ปุ่นก็เลยนำมาแสดงครับ)

ความต้องการบุคลากรด้าน IT ยังคงเพิ่มขึ้น แต่ด้านอื่นๆตกลง

ส่วนอันนี้ข้อมูลของปี 2008

ลองโหลดดูที่เอกสารนี้ -มาตรฐานเงินเดือนไทย

ที่มาเอกสารจากบริษัท Kellyservices

ปล. ผมแอบสังเกตว่าคนขับรถผู้บริหาร เงินเดือนต่ำสุดคือ 10,000 บาท

ถ้าเห็นว่าบล็อกนี้เป็นประโยชน์ รบกวนช่วยกดโหวตที่รูปด้านล่างด้วยนะครับ 1 วันต่อหนึ่ง ครั้้งก็ได้จ้า !

ลองดูความจริงดังต่อไปนี้กันก่อนครับ

กรมสรรพากรซื้อคอมพิวเตอร์ PC 1500 เครื่องรวม 64,200,000 บาท (ราคาเครื่องละ 42,800 บาท)

เว็บ ททท.ที่ประมูลเสร็จไปแล้วนั้นราคาวงเงิน 40 ล้านบาท

ระบบเก็บข้อมูลราชการราคามาตรฐานนั้นสิบล้านบาท

เฉพาะฐานข้อมูลของเว็บต้นกล้าอาชีพราคามากกว่า 14.7 ล้านบาท

ระบบ Single sign on ที่ Run บนเว็บไซต์ราชการจะมีราคาไม่ต่ำกว่า 50 ล้านบาท

และอีกมากมาย ถ้าคุณต้องการดูเกี่ยวกับการประกาศจัดซื้อจัดจ้าง สามารถดูได้ที่เว็บไซต์จัดซื้อจัดจ้างของรัฐ จะเห็นว่าในแต่ละวันมีโครงการจัดซื้อจัดจ้างเป็นร้อยโครงการ แต่ละโครงการก็เป็นเงินเฉลี่ย 5 ล้านบาท โดยเฉพาะเว็บไซต์นั้นราคามาตรฐานที่ประกาศด้วยวิธีทางอิเล็คโทรนิคส์เริ่มต้นที่ 5 ล้านบาทเช่นกัน นอกจากนี้ยังมีรายชื่อผู้ทิ้งงานราชการ ( blacklists ) อยู่เป็นจำนวนมากด้วยแสดงให้เห็นว่าการทำงานราชการนั้นมีความเสี่ยงอยู่อย่างแน่นอน สำหรับใครที่บ่นว่า ทำงานนู้นงานนี้แพงจังใช้ภาษีประชาชนผมแนะนำให้คนๆนั้นส่งเรื่องเข้าประมูลงานเลยครับ มีงานราคาหลายล้านรอคุณอยู่ทุกวัน อย่าเพิ่งโทษตัวเองว่าไม่มีเส้นมีสายเลยไม่อยากสนใจนะ

เนื่องจากกระทู้นี้เป็นกระทู้ที่แสดงให้เห็นอีกมุมมองของการทำงานโปรเจ็ครัฐบาลดังนั้นผมจะขอแสดงกรณีในแง่ลบเป็นส่วนใหญ่ ว่าทำไมการทำงานในโปรเจ็ครัฐบาลถึงแพงนั้นมีมุมมองด้านต้นทุนอยู่หลายกรณีครับ และขอรบกวนผู้ที่มีประสบการณ์ช่วยชี้แนะเพิ่มเติมด้วยนะครับ

เมื่อไหร่ทำงานแล้วมีตรานี้ เมื่อนั้นควรอ่านบล็อกนี้นะครับ

ด้านการ pitch งาน

กว่าจะได้ทำงานรัฐบาลนั้นมีขั้นตอนการลงทุนสูญเปล่าหลายอย่าง เช่นการสร้าง proposal ที่เหมาะสมซึ่งต้องใช้ผู้บริหารในการเขียนงาน บางทีหลายวัน ,การทำตัว Demo หรือดีไซน์พื้นฐานประกอบ Proposal ให้ทีมงานยอมรับ การทำเรื่องประมูลตามกฏหมาย ,การซื้ออากรแสตมป์และการซื้อซองและประกันซองซึ่งมีมูลค่าเป็นเปอเซ็นต์ตามโครงการ(ถ้าประมูลไม่ได้ ก็ไม่ได้เงินคืนด้วย) การดำเนินการต่างๆเหล่านี้บางทีกินเวลาหลายเดือนและถ้าคิดด้าน Manday ผู้บริหารอย่างเดียวก็เป็นแสนบาทแล้วครับ บวกค่าประกันซองและค่าอากรแสตมป์ ซึ่งจะต้องไปซื้อสแตมป์ที่กรมสรรพากรในมูลค่า 1บาทต่อ 1,000 ของมูลค่าโครงการ (โครงการราคา 1,000 บาทใช้แสตมป์ราคา หนึ่งบาท แสตมป์มีมูลค่าสูงสุดดวงละ 20 บาท ถ้าโครงการ สองร้อยล้านบาทต้องติดแสตมป์หมื่นดวง !) หลังจากนั้นก็ต้องใช้ manday ไปกับการพบปะเจ้าหน้าที่ และไปฟังการชี้การประมูลกับผู้รับจ้างรายอื่นๆด้วย และสุดท้ายก็คือต้องส่งเงินประกันโครงการ 10% ของมูลค่าโครงการให้รัฐด้วย (ถ้าโครงการ สองร้อยล้านต้องออกเงินประกันโครงการก่อนทำงานให้รัฐก่อน 20 ล้านบาทเลย )

อากรแสตมป์จำนวนมากที่น้อง admin ต้องติดแนบสัญญาสำหรับโปรเจ็คราคาสามล้านบาท ถ้าใช้น้ำลายก็คงเกลี้ยงปากพอดี

ด้าน Asset บริษัท

บริษัทที่จะรับงานรัฐบาลได้ ต้องมีการสะสมบารมี หรือ port ของบริษัทไว้ระดับหนึ่งและมีอายุในการตั้งที่ผ่านมาหลายปี มีความเชี่ยวชาญบางด้านที่แตกต่างจากบริษัทอื่นๆที่จะใช้เป็นประเด็นในการเปรียบเทียบเหตผลว่าทำไมจึงเลือกบริษัทนี้เข้ามาทำงานถ้ามองในมุมความเชื่อมั่นของผู้จ้างก็คือรัฐบาล(หรือแม้แต่คุณเป็นผู้จ้าง) ก็ต้องมั่นใจว่าบริษัทนั้นๆเคยทำงานด้านนี้มาแล้ว และต้องมั่นใจว่าจะมีการ Support ในภายหลัง ดังนั้นสเป็คที่ออกมาถ้ามองในมุมคนธรรมดานั้นจะเหมือนกับล็อคสเป็คเป็นอย่างมากเลยครับ ตัวอย่างเช่นผมเคยประมูลเว็บไซต์หนึ่งของกองทัพเรือซึ่งมีมูลค่าห้าล้านบาทและไม่ได้ทำ พบว่าสเปคของผมค่อนข้างเสียเปรียบอย่างมาก ลองดูสเป็คสิครับ แล้วลองทายว่าสเป็คจัดซื้อนี้น่าจะเป็นสเป็คของผู้ทำเว็บรายใด

ลองดู Spec ของบริษัทที่มีสิทธิจะได้ทำเว็บนี้ดู ว่าคุณมีสิทธิหรือไม่ ? หรือใครน่าจะมีสิทธิ ?

อีกประการหนึ่งคือทุนจดทะเบียนของบริษัท ทุนจดทะเบียนนั้นเป็นตัวบอกคร่าวๆถึงขอบเขตการรับผิดชอบของบริษัทเมื่อบริษัททำงานบางอย่างแล้วเกิดความเสียหาย นั้นในทางปฎิบัติต้องไม่ต่ำกว่ามูลค่าโครงการท่ีเราทำอยู่ เช่นโครงการมูลค่า ห้าล้านบาท ทุนจดทะเบียนบริษัทของคุณก็ไม่ควรต่ำกว่าห้าล้านบาทเช่นกันเพราะถ้าคุณทำเสียหายจะได้ชดใช้ได้อย่างน้อยในวงเงินของโครงการ และการเพิ่มทุนจดทะเบียนก็มีขั้นตอนและกฏเกณฑ์ของมันเหมือนกันและในกรณีถ้าเพิ่มแล้วอยากจะลดทุนจดทะเบียนจะทำได้ยากกว่าอีกเพราะจะมีเจ้าหน้าที่จากหลายหน่วยงานมาตรวจสอบว่าทำไมอยู่ๆคุณถึงลดทุน มีโปรเจ็คอะไรค้างอยู่หรือเปล่า และสถานะเป็นอย่างไรบ้าง เพราะฉะนั้นทุนจดทะเบียนบริษัทก็จะมีต้นทุนของมันอยู่เช่นกัน (อย่างน้อยก็เงินประกันทุนจดทะเบียนที่แช่ในแบ๊งค์โดยไม่ได้ทำอะไร)

ด้านความเสี่ยง

ความเสี่ยงจากการทำงานราชการนั้น มีบางกรณีที่มีความเสี่ยงที่สูงมากๆ ซึ่งมูลค่าตรงนั้นในบางครั้งสามารถทำให้คุณต้องล้มละลายหรือติดคุกได้เลยทีเดียวนะครับ ทำไมน่ะหรือ

เพราะว่าคนที่สั่งให้เราทำนั้นไม่ใช่เจ้าของเงินนั่นเอง

การทำงานด้านเอกชนนั้น คนที่เป็นเจ้าของเงินเป็นผู้ที่สั่งให้เราทำ เพราะฉนั้นเค้าจะต้องมีความจำเป็นอย่างยิ่งยวดจริงๆที่จะยอมเสียเงินทำงานให้เสร็จ และยิ่งงานเสร็จช้า ต้นทุนของค่าเสียโอกาสจากบริษัทเหล่านั้นจะมีค่ามากกว่าเงินที่เค้าไม่ได้จ่ายให้แก่บริษัททำระบบครับ เช่นสมมติว่า Dtac จ้างบริษัท ไทเกอร์ไอเดีย ทำงานเว็บ service ตัวหนึ่งให้อย่างเร่งด่วน ถ้าบริษัทไทเกอร์ไอเดียทำงานช้าไปหนึ่งเดือน บริษัทไทเกอร์จะขาดทุนไป หนึ่งแสนบาท แต่บริษัท Dtac อาจสูญเสียรายได้จากบริการนี้ไปถึง หนึ่งล้านบาท นั่นทำให้ Dtac ต้องเร่งและอาจประนีประนอมให้งานเสร็จโดยเร็ว (หรือไม่ก็ไปจ้างบริษัทที่มีทุนจดทะเบียนห้าสิบล้านมาทำแทนเพื่อให้รับผิดชอบค่าปรับจากการจบงานช้าได้ ซึ่งบริษัทเหล่านี้ไม่คิดราคาถูกแน่ๆ) แต่ในกรณีที่เอกชนไม่รีบร้อนในการทำงาน คุณก็มีสิทธิเดือดร้อนเรื่องนี้ไม่แพ้กันครับ

แต่สำหรับรัฐบาลที่ทางผมประสบอยู่โปรเจ็คหนึ่งในขณะนี้ก็คือ ในครั้งแรกนายใหญ่มีวิสัยทัศน์ที่ดีทำให้ลูกน้องขยันขันแข็งเป็นอย่างมากและมีทิศทางที่ต้องการให้งานจบ เราก็ทำงานไปได้ด้วยดี แต่หลังจากนั้นสภาพการเมืองเปลี่ยนทำให้เค้าสญเสีย focus ในโปรเจ็คนี้ ลูกน้องก็เลยพลอยเสีย focus ไปด้วย และลืม objective ในการทำงานทั้งโปรเจ็คทั้งหมดไปเสียแล้วจึงเกิดการแก้ไขไปมาและการเดินทางอันไร้จุดหมายที่ไม่รู้จักจบสิ้นมาเป็นเวลาเกือบสองปีแล้ว เหมือนทุกคนทำตามหน้าที่ โดยประคองไม่ให้โปรเจ็คจบ !

ความเสี่ยงที่เกิดจากการมีคณะกรรมการ Approve งานที่เปลี่ยนไปทุกวัน

ลองเปรียบเทียบกับการทำงานเอกชนที่มีเจ้านายใหญ่หรือผู้ที่มีส่วนได้ส่วนเสียกับโครงการที่ใหญ่ที่สุด ย่อมสามารถเป็นคนฟันธงได้ ยิ่งงานใหญ่คนเกี่ยวข้องกับหลายหน่วยงาน คน Approve ก็จะยิ่งเยอะขึ้นครับ โปรเจ็ครัฐบาลบางโปรเจ็คมีการ assign คนเข้ามาดูเพิ่มขึ้นเนื่องจากต้องการผู้แชร์ความรับผิดชอบ ดังนั้นทุกคนที่เข้ามาก็จะทำหน้าที่ของตัวเองเป็นลำดับขั้นครับนั่นก็คือ การแสดงอำนาจของตนในสายงานก่อน แล้วจึงค่อยหาที่ติงานเพื่อที่จะได้ให้คนอื่นรู้ว่า”ผมทำหน้าที่แล้วนะ”โดยไม่มีใครสนใจ Objective ของงานเท่าที่ควร( ผมยกตัวอย่างง่ายๆเช่น บางคนอยากให้เรา Config ระบบ mail ภายในให้ใกล้เคียง gmail ทั้งที่ gmail นั้นพัฒนามาหลายพันล้านบาทแล้ว ครับ และที่สำคัญคือคนๆนั้นก็ไม่ค่อยได้ใช้เมล์ด้วย ) และปัญหา “คน approve งาน ” ไม่ถูกกันนั้นมีโดยปกติครับ

ประชุมใหญ่ขนาดข้างบนนี้ ^ คิดหรอว่าทุกคนจะบอกว่า “โปรเจ็คนี้โอเคแล้ว ผ่านได้”

ปัญหาความเสี่ยงจากความไม่รู้ความต้องการตัวเองและความไม่รู้เทคนิคของทีมงานรัฐบาล

อันนี้เป็นปัญหาคลาสสิคอยู่แล้ว บางครั้งการคิดโปรเจ็คขึ้นมาโดยไม่รู้ความต้องการตัวเองว่าอยากได้อะไรกันแน่ ปกติใน phase การทำงานของการสรุป requirement และ deliverable นั้นก็เป็นตัวช่วยให้ทีมงานค้นความต้องการที่แท้จริงของลูกค้าออกมาได้บ้าง แต่ถ้าลูกค้ายังไม่ชัดเจนก็มีความสุ่มเสี่ยงที่ phase นี้จะเยิ่นเย้อออกไปอีกนานมาก ผมเองเคยมีประสบการณ์ที่ลูกค้าไม่รู้ความต้องการตัวเองแล้วยังไม่มีใครอ่าน proposal ที่อุตส่าห์ทำมาอย่างละเอียดอีกด้วย ส่วนเรื่องลูกค้าไม่รู้ด้านเทคนิค ยกตัวอย่างง่ายๆเช่นลูกค้าที่สั่งให้ทำเว็บหลายคนนั้นไม่รู้จักคำว่า Browser ! และไม่เคยท่องเว็บเลย แน่นอนว่า Requirement ฟุ้งสำหรับคนแบบนี้ครับ ซึ่งโดยส่วนมากเป็นคนใหญ่ๆโตๆที่พอมีอายุแล้ว

ความเสี่ยงจากการที่คนทำงานรัฐบาลหลายฝ่ายไม่สนับสนุน/ไม่ยอมรับความเสี่ยง

อันนี้เกิดกับบริษัทของรุ่นพี่วิศวฯจุฬาเองครับชื่อ บ.MFEC มหาชน จำกัด โดยบริษัทนี้ไปรับโปรเจ็ค SSO (Single sign on) ของเว็บไซท์กรมสรรพากร ระบบนี้พูดง่ายๆคือเป็นระบบที่ user login ครั้งเดียวและสามารถเข้าไปใช้งาน Module ต่างๆของกรมสรรพากรได้ ฟังดูก็ง่ายๆแค่ระบบ login แต่มันก็ราคาหลายสิบล้านบาทครับ ในแต่ละโมดูลของสรรพากรนั้นมีคณะ ดร.ในแต่ละทีมต่างๆของราชการดูแลอยู่ ดร.แต่ละคนก็มีความเชื่อมั่นของตนเองและไม่ยอมปรับเปลี่ยนสเป็คบางอย่างให้สอดคล้องกับโมดูลอื่นๆ พอทีมงานราชการถูกกดดันมากๆก็เกิดภาวะการเมืองขึ้นและทำให้ไม่มีใครทำงานสนับสนุน พอพ้นหนึ่งปีบริษัท MFEC ก็โดนปรับรายวันอย่างต่อเนื่องมาเป็นเวลาอีกสามปี คณะวิศวกรที่เป็นเจ้าหน้าที่ของ MFEC นั้นทนความกดดันและ input ลบอันหน้าเบื่อไม่ไหวก็ลาออกและมีคนเข้าใหม่วนเวียนกันถึงห้าชุด MFEC ขาดทุนจากโปรเจ็คนี้หลายล้านบาททั้งจากค่าปรับและ Manday ของวิศวกรเงินเดือนเฉลี่ยสี่หมื่นบาทที่ต้องจ่ายเป็นเวลาสี่ปี…ส่วนเคสที่เกิดกับผมก็มีเช่นกัน เช่นเวลาเราจะต้องไปลงโปรแกรมหรือยุ่งกับ Server ของหน่วยงาน IT หน่วยงาน IT มักจะดำเนินการให้เราได้ช้าเสมอหรือแม้แต่หาเรื่องไม่ดำเนินงานครับเพราะเค้าเป็นหน่วยงาน Support ไม่ได้เกี่ยวข้องโดยตรงกับผลิตภัณฑ์ บางทีเราขออะไรก็ยากโดยมักจะให้เหตผลด้าน Security

อีกประการก็คือ ข้าราชการส่วนใหญ่นั้นเงินเดือนน้อยครับ ถ้าช้าราชการเงินเดือน 10,000 บาทแต่ต้องมาทำงานที่มีความรับผิดชอบระดับที่ทำให้ติดคุกได้ง่ายๆในอนาคต มันมีบางอย่างในช่วงของการตัดสินใจที่ไม่คุ้มความเสี่ยงของเค้าเช่นกัน ทำให้ไม่กล้าตัดสินใจ หรือต้องมีอะไรบางอย่างทดแทน,รับประกันจึงจะตัดสินใจได้

ความเสี่ยงด้านการเมือง

อันนี้ก็เห็นได้ง่ายจากโพส “ทำเว็บรัฐบาล”ทุกๆตอนที่ผ่านมาของผมครับ ก็คือถ้าคุณทำงานให้สำนักนายกฯ แล้วเกิดมีเหตการณ์ยุบสภา หรือรัฐมนตรีที่สั่งให้คุณทำงานลาออกไปหรือการตรวจสอบจากฝ่ายค้านหรือทำเนียบโดนยึดแล้วฝ่ายบัญชีเข้าไปเดินเรื่องเงินไม่ได้ฯลฯ แน่นอนว่าต้องกระทบกับการรับเงินของคุณไม่ทางใดก็ทางหนึ่ง นอกจากนั้นความเสี่ยงนี้ยังรวมถึง conflict ระหว่าง function กับ position คนทำงาน ด้วยซึ่งมีสองแบบครับ คือหนึ่ง ถ้าระบบสามารถทำงานแทนคนๆนึงได้อย่างสมบูรณ์คนๆนั้นก็ควรจะต้องเปลี่ยน Job Description น่ะสิ และสอง ถ้าระบบทำให้อะไรๆโปร่งใส วัดผลได้ง่ายขึ้นผู้ที่“ไม่มีความต้องการการโปร่งใส”ก็จะไม่ยอมร่วมมือในการทำงานให้เสร็จแน่นอนครับ

อีกประเด็นคือการเมืองภายในขององค์กร สมมติว่าฝ่ายที่สั่งคุณทำโปรเจ็ค ไม่ถูกกับฝ่ายที่ตรวจรับ แน่นอนว่าหายนะแน่ๆเหมือนกันครับ (ถ้าเป็นเว็บ ฝ่ายที่ตรวจรับมักมีฝ่าย IT ด้วย) ผมกำลังเกิดปัญหาตอนนี้เลย

ความเสี่ยงจากการทำสัญญาเสร็จช้าและการรับเงินช้า

มีโปรเจ็คของผมโปรเจ็คหนึ่งที่กำลังทำอยู่ตอนนี้เป็นของธนาคารรัฐบาล ราคาสามล้านบาท มีระยะเวลาดำเนินการหกเดือนโดนเร่งทุกวัน ขณะนี้ทำงานมาสี่เดือนกว่าแล้ว ออกแบบไปทั้งหมด 13 Revision แล้ว -_-” แต่ทว่าสัญญายังไม่ออกครับ ! เพราะสัญญานั้นต้องวนกันเซ็นหลายฝ่าย ทั้งฝ่าย IT ฝ่าย Product เจ้าของเว็บ ฝ่ายสัญญา ฝ่ายกฎหมาย ฝ่ายบริหาร ฝ่ายจัดซื้อ บางฝ่ายกว่าจะเซ็นได้ใช้เวลาถึงหนึ่งเดือน และถ้ามีปรับแก้แม้แต่จุดเดียวก็ต้องวนลูปใหม่อีกหนึ่งรอบ แน่นอนว่าพอสัญญาไม่ออก ผมก็ยังไม่ได้เป็นผู้รับจ้างในเชิงกฎหมาย และเงินงวดไหนๆก็อย่าหวังว่าจะได้เลย บางทีเงินงวดแรก(จากทั้งหมดสี่งวด)น่าจะออกหลังโปรเจ็คเสร็จไปแล้วด้วยครับ ว่าแต่ สัญญาจะเสร็จทันโปรเจ็คจบหรือเปล่านะ? และถ้าผมจะทำเรื่องขอเสร็จช้าเพื่อที่จะไม่ให้ถูกปรับ เรื่องจะทำเสร็จทันผมโดนปรับหรือเปล่านะ ? พวกนี้ถ้าคุณทำบริษัทก็เป็นต้นทุนทั้งนั้น ลองนึกสภาพคุณทำงานมาแล้ว6เดือนโดยยังไม่ได้รับเงินเดือนดูก็ได้ครับว่าจะเกิดต้นทุนอะไรขึ้นบ้าง

ความเสี่ยงด้านการขี่ช้างจับตั๊กแตน

อันนี้ไม่แน่ใจว่าเกิดจากความ”ไม่รู้”หรือ”เต็มใจไม่รู้” รัฐบาลมักมองโปรเจ็คที่ความสมบูรณ์แบบ Requirement หรูหรามากกว่าโปรเจ็คที่ plactical และใช้งานได้เร็วครับ อย่างเช่นเว็บช่วยชาตินั้นบางทีในอนาคตจะต้องมีฐานข้อมูลของประชาชนทุกคนว่าได้รับการสนับสนุนจากโครงการกระตุ้นเศรษกิจต่างๆไปกี่เปอร์เซ็นแล้วซึ่งจะทำให้โครงการใหญ่ขึ้นมากและใช้เวลาในการดำเนินการนาน(บางทีนานกว่าอายุรัฐบาลซะอีก) ส่วนตัวอย่างที่เห็นได้ง่ายที่สุดคือ Spec ของ Server ครับ Server ของเว็บรัฐบาลนั้นแทบทั้งหมดเป็น Server ระดับเทพพพพที่แพงงงงงมากกก และใหม่แบบแกะกล่องหนึ่งตัวต่อหนึ่งเว็บ (ถ้าหนึ่งตัวมีหลายเว็บจะมีปัญหาเรื่องการอ้างความรับผิดชอบตามมา) แต่ server พวกนั้นก็จะอยู่ในส่วนของ IT ที่มี Facilities ไม่เท่าผู้ให้บริการ server ภายนอก อยู่ดี server ระดับเทพเหล่านี้แต่ละตัว Run เว็บที่มีผู้เข้าชมเพียงหลักพันคนต่อวันเท่านั้น แต่อย่าถามถึงราคา Server กับ Environment ของเว็บสรรพากรนะ ! และอีกประการหนึ่งคือ ไม่ว่า Nectec ที่เป็นหน่วยงานราชการจะจัดแคมเปญสนับสนุน Opensource เพียงไร แต่ Server รัฐบาลแทบทั้งหมดก็ยังใช้ Windows อยู่ดี (ขอให้ลง Linux ยังไม่ให้เลยครับ ทำให้เกิด Cost ด้าน Config เพิ่มขึ้นมาก)

ข้อควรรู้ในการจบงานแต่ละเฟส

ในแต่ละเฟสของการทำงานเมื่อทำงานเสร็จ จะมีคณะเจ้าหน้าที่ที่ไม่ได้เป็นผู้ร่างสัญญาและ RFP (Request for proposal)เป็นผู้ตรวจสอบงาน บางครั้งอาจจ้างบริษัทข้างนอก Third party เป็นผู้ตรวจสอบงานให้ด้วย ดังนั้นกุญแจจะอยู่ที่เราเตรียมเอกสารสำหรับรับรองงานโดยจะต้องแต่ละหัวข้อของการ Approve จะต้องมีการ Complied กับ RFP และ/หรือ TOR ให้เรียบร้อยแล้วด้วยเป็นข้อต่อข้อเลยและเอกสารดังกล่าวต้องได้รับการยอมรับจากลูกค้าแล้ว ในบางครั้งจะมีการ UAT จากพนักงานของลูกค้าที่เป็นระดับปฎิบัติการ(User Acceptance Testing) ก็ต้องมีการทำเอกสาร UAT ที่ Complied แล้วเตรียมไว้ให้เช่นกันครับ โดยปกติแล้วเราควรจะรู้ว่าใครจะเป็นผู้ Approve งานบ้างตั้งแต่ต้นโปรเจ็คเลยโดยการสอบถามก็ได้ครับ และต้องระวังคำว่า “อะไรประมาณเนี้ยครับ/ค่ะ” ให้ดี เพราะมีคำนี้ตรงไหน ภายหลังจะมีปัญหาตรงนั้นครับ

มุมมองด้าน Corruption

คอรัปชั่น ในแง่มุมของ Wikipedia นั้นมีหลายอย่าง แต่สำหรับการทำงานเพื่อสังคม การคอรัปชั่นคือสำหรับผมง่ายๆก็คือ “การเอื้อประโยชน์แก่คนกลุ่มน้อย แต่ทำให้สังคมหรือคนกลุ่มที่ใหญ่กว่าต้องเสียผลประโยชน์หรือได้รับผลประโยชน์ไม่เพียงพอกับที่กำหนดไว้ในครั้งแรก”
แน่นอนว่า Corruption เป็นสิ่งที่ผิดทั้งด้านสังคมและกฎหมายรวมทั้งทีมงานของเราพยายามหลีกเลี่ยงมาโดยตลอดเพราะรู้สึกว่าการทำงานราชการโดยไม่คอรัปชั่นมันเท่กว่า (คุณเม่นบอกว่าถ้าเราทำงานที่มีใต้โต๊ะนั้นจะทำให้พบแต่คนแย่ๆเพราะรับ input ที่ไม่ดี) แต่ผมอยากจะทิ้งประเด็นไว้ให้ถกกันในทางปฎิบัติกับวงการทำงานในราชการไทย (ความจริงผมเองก็เจ็บตัวจากการทำงานแบบขาวสะอาดมาบ้างเหมือนกัน)

1. สังคมไทยเป็นสังคมที่มีความยืดหยุ่นต่อคอรัปชั่นในรูปแบบต่างๆอยู่มาก เรามีคำว่า “ส่งส่วย” ตั้งแต่โบราณ เรานิยมซื้อของฝากให้กับคนที่มีความเกี่ยวข้องกันทางสังคมมาช้านาน เรามีโสเภณี เรามีซีดีเถื่อน เรามีเขตปกครองพิเศษพัทยา ลองอ่านปัญหาการคอรัปชั่นของสังคมไทยโดย ปีดิเทพ อยู่ยืนยง จะเห็นว่าถ้าจะแก้ปัญหาคอรัปชั่นให้ได้ ต้องแก้ปัญหาที่ลิสต์มาถึง 176 ข้อให้ได้ก่อน หรือผู้สนใจจะดูบทความที่น่าสนใจเกี่ยวกับคอรัปชั่นที่ผมเซิร์ทไว้ให้ของ มหาวิทยาลัยเที่ยงคืน ลองค้นคว้าและคุยกันได้ครับ

2.ถ้าคอรัปชั่นในวงราชการและสังคมเป็นสิ่งที่ทำให้คนทำงานมากขึ้นจริงๆ การมีคอรัปชั่นเยอะภายได้ความกดดันจากการตรวจสอบน่าจะเป็น Indicator ชี้วัดความเจริญทางวัตถุของประเทศมากกว่าจริงหรือไม่ ? สมการง่ายๆคือ ไม่คอรัปชั่น > ไม่ทำงาน > ไม่เจริญ VS คอรัปชั่น > ทำงาน > เจริญ ตัวอย่างคือ จะมีข้าราชการที่เงินเดือน 10,000 บาทกี่คนจะกล้าฟันธงว่าโปรเจ็คราคาแพงอันนี้(ที่ตนเองก็ไม่ค่อยรู้เทคนิค) มันใด้ตาม requirement และสมควรจบใน phase ต่างๆได้แล้วหรือควรมีแนวทางการทำงานอย่างไรต่อไป มีอะไรทดแทนความเสี่ยงจากการตัดสินใจของเขาหรือไม่ ? ถ้ามีประเด็นก็คุยกันได้ครับ

3.จากข้อความที่ว่าของผมที่ว่าการคอรัปชั่นคือ “การเอื้อประโยชน์แก่คนกลุ่มน้อย แต่ทำให้สังคมหรือคนกลุ่มที่ใหญ่กว่าต้องเสียผลประโยชน์หรือได้รับผลประโยชน์ไม่เพียงพอกับที่กำหนดไว้ในครั้งแรก” คุณเห็นด้วยหรือไม่เห็นด้วยกับข้อความนี้

ถ้าไม่เห็นด้วยผมอยากเห็นมุมมองอื่นๆในการสรุปให้เข้าประเด็นการทำงานกับราชการด้วยครับ

แต่ถ้าเห็นด้วย ลองดูความจริงบางประการที่ว่ามูลค่าภาพรวมของโครงการเมื่อหักลบกับการคอรัปชั่นนั้น ไม่จำเป็นที่ว่าโครงการที่ไม่มีการคอรัปชั่นจะมีมูลค่า (Value) ต่ำกว่าโครงการที่มีการคอรัปชั่นเสมอไป บางครั้งทำให้สามารถทำงานถูกได้ดีกว่าเสร็จเร็วและคุณภาพดีกว่าก็เป็นได้ เพราะว่า คนอาจจะตั้งใจทำงานมากขึ้น คนมีความเป็นทีมมากขึ้นเพราะได้รับผลประโยชน์ มีทิศทางการทำงานให้เสร็จและมุ่งไปทาง Objective มากกว่า ตัวอย่างคือ

โครงการทำเว็บที่ไม่มีใต้โต๊ะอาจลากยาวไปสองสามปี รัฐบาลเสียเวลาคนดูแลไปหนึ่งล้านบาท เพราะยืดเยื้อ และโปรเจ็คนั้นราคาสิบล้านบาท แต่โครงการลักษณะเดียวกันแต่มีใต้โต๊ะทำเสร็จในหกเดือน รัฐบาลเสียเวลาคนดูแลไปเพียง สองแสนบาท และโปรเจ็คอาจมีราคาเหลือเพียง หนึ่งล้านบาท ผมเชื่อว่ามีเคสนี้เกิดขึ้นบ้างแน่ๆครับ

4. ถ้าเราเปลี่ยนจากการคำว่า Corruption เป็น Commission โดยมีกฎหมายกำหนดอัตราส่วนชัดเจนต่อโครงการ น่าจะส่งผลอย่างไรต่อประเทศไทย ลองเสวนาได้นะครับ สำหรับผมว่าดีกว่านะ ชัดเจนว่าได้ก็เลยทำงาน

5.แง่มุมของ Corruption ที่รับไม่ได้นั้นมีมากมายและถูกขยายออกมาจนใหญ่มาก คณะทีมงานรัฐบาลที่ผมทำงานด้วยใช้เวลาหลายส่วนกับขั้นตอนการทำงานหลายอย่างเพื่อพิสูจน์ว่าการทำงานแต่ละขั้นโปร่งใสปราศจากการคอรัปชั่น และบางครั้ง manday จากการทำงานผ่านขั้นตอนหลายๆอย่างเหล่านั้นกินต้นทุนไปมากกว่าการคอรัปชั่นเสียอีก

6.Security อันสุดยอดลงทุนไปนับไม่ถ้วนของระบบ bank ต่างๆเป็นความจริงที่ว่าไม่สามารถทำให้ปลอดภัยได้ 100% อยู่ดีเพราะผู้ที่ถือกุญแจระบบนั้นก็เป็นคนธรรมดาที่มีสิทธิคอรัปชันได้นั่นเอง (ตอนนี้โปรเจ็คแบ๊งค์ที่ทำอยู่ ต้นทุนหนึ่งในสามน่าจะมาจากเรื่อง Security ทีเดียวครับ)

7. อาจจะมีผู้ที่แย้งว่าคนที่ทำงานด้วยอุดมการณ์ไง ทำงานได้ดีและไม่มีคอรัปชั่น แต่เสียดายที่เท่าที่ผมทำงานมายังไม่เห็นคนมีอุดมการณ์ 100% เพื่อชาติครับ ส่วนใหญ่จะมอดลงภายในหนึ่งปีหลังทำงานการเมืองทั้งสิ้น เพราะคำว่า”ชาติ”ที่เค้าเห็นเบื้องหลังการเมืองนั้นมันซับซ้อนกว่าที่เค้าคิดในครั้งแรกอยู่มากมายเหลือเกิน ยกตัวอย่างคือเอาแค่คนในรัฐบาลเห็น”พวกเสื้อแดง” นั้นเป็นชาติเดียวกับเราหรือไม่ ?!?

ตลกร้ายก่อนจบ

เรื่องที่หนึ่ง

บริษัท iDo iDea ที่ผมเป็นกรรมการอยู่เคย Design ตัวมนุษย์ Super XXX ให้รัฐวิสาหกิจขนาดใหญ่รายหนึ่ง เพื่อใช้เป็นตัวแทนภายในแสดงถึงบุคลิกภาพใหม่ของคนในรัฐวิสาหกิจนั้น จากนั้นจึงมีการประชุมภายในกับคณะทำงานพร้อมด้วยผู้ใหญ่หลายฝ่ายห้าครั้งเกี่ยวกับ Animation และ Presentation ของ Super XXX ตัวนี้ ที่ประชุมซึ่งมีจำนวนผู้เข้าประชุมเฉลี่ย สิบห้าคน ใช้เวลาประชุมถึง สามในห้าครั้ง (ในระยะเวลาสองเดือน)เพื่อสรุปขนาดของ “เป้ากางเกง” ของตัว Super XXX ตัวนี้ บางคนบอกว่ามันเล็กไป เห็นชัดไป ใหญ่ไป บางคนบอกว่าถ้าไม่เห็นเป้าก็เป็นตุ๊ดน่ะสิ ไม่แมน ฯลฯ ไม่มีใครพูดถึงเนื้อหาของตัว Presentation หรือ จุดประสงค์ของการทำงานนี้เลย…

มนุษย์ SUPER-XXX หลังจากปรับแก้ขนาดของเป้าและสีเนื้อผ้าเป็น Revision ที่ 7

“ถ้าดีไซน์เสร็จ ได้ตังค์เลย ก็ 15,000 ก็ได้นะ”
” คือว่า อยากให้เข้าเป็น Account TiGER ว่ารับงานนี้ด้วยน่ะ ให้ TiGER เป็นคนเสนอและรับงานเองเลย เท่าไหร่ ?”
“‘อืม..งั้น 700,000 ละกัน”
“…”

“… ถูกไปหรอ ? …”

ถ้าเห็นว่าบล็อกนี้เป็นประโยชน์ รบกวนช่วยกดโหวตที่รูปด้านล่างด้วยนะครับ 1 วันต่อหนึ่ง ครั้้งก็ได้จ้า !

@joomlacorner กับ @iwhale ใน The Inside by INCquity -Teaser หล่อมากครับ ติดตามกันได้ นอกจากนี้ยังมีพิธีกรอีกสองคนที่หล่อไม่แพ้กันคือ @trawut @adamy ด้วย

Teaser รายการ The Inside ของ www.incquity.com รอพบกับรายการสัมภาษณ์ฉบับเต็มได้ในวันจันทร์ที่ 26 เมษายน นี้ อย่าลืม Subscribe

“อย่าไปเป็นนักดนตรีอาชีพเลยนะลูก อาชีพนี้มันเต้นกินรำกิน”

คำพังเพยโบราณว่า เต้นกินรำกิน อันเป็นการดูแคลนนักแสดงทางด้านศิลปะ​รวมทั้งนักดนตรีผมไม่แน่ใจว่ามาจากที่ใด แต่อาชีพนี้มีเกียรติ,ใช้สมองแน่นอนครับและใช้เยอะมากด้วย ลองดู บล็อก Plajazz การทำงานของสมอง และการเล่นดนตรี นักดนตรีเก่งๆต่างประเทศความจริงจัดได้ว่าเป็นอัจฉริยะทุกคนครับ และด้วยความที่เด็กรุ่นใหม่ ส่วนใหญ่ถึงแม้จะสนใจดนตรีกันมากขึ้น แต่กลับไม่ได้ใส่ใจฝึกฝนจนเก่งเพราะสิ่งแวดล้อมหลายๆอย่างมารบกวน ทำให้ผมคิดว่าในอนาคต นักดนตรีคุณภาพน่าจะมีน้อยลงทุกที อาชีพนี้จึงจะกลายเป็นอาชีพขาดแคลนที่รายได้สูงไม่ยากครับ

คุณพ่อคุณแม่อาจเคยเห็นงานวิจัยหลายอย่างเรื่องการให้ลูกไปเรียนดนตรีแล้วจะดีอย่างงั้นอย่างงี้ ผมขอสนับสนุนครับสำหรับการส่งลูกเรียนดนตรีเพื่อให้ลูกเล่นดนตรีเพื่อความเพลิดเพลิน อย่างไรก็ตามสำหรับอุปสรรคของพ่อแม่ที่คิดจะส่งลูกหรือสนับสนุนให้ลูกเรียนดนตรีเพื่อใช้ประกอบอาชีพในอนาคตก็คือ บางครั้งลูกอาจมีความเป็นศิลปินออกมาในเวลาที่ไม่เหมาะสม และอาจเกิดความเสี่ยงยกตัวอย่างเช่นบางครั้งจะเกิดอาการไม่อยากเรียนหนังสือขึ้นมา หรือถ้าได้รับการประทบกระเทือนจิตใจอย่างรุนแรงก็จะออกนอกลูกนอกทางก็เป็นได้ แม้แต่ผมเองยังมีช่วงที่คิดจะเลิกเรียนหนังสือเลยครับ ยังดีที่คุณแม่ดูแลดีนะเนี่ย

ความแตกต่างของคำว่า นักดนตรี และศิลปิน

เบื้องหน้า กล้องส่อง คือศิลปิน เบื้องหลังคือนักดนตรี

บางคนคิดว่า นักดนตรีจะต้องเป็นศิลปินทุกคน ไม่ใช่นะครับ ศิลปินคือผู้ที่ใช้อารมณ์และจินตนาการในการสรรค์สร้างสิ่งใหม่ๆไม่ว่าจะดีหรือไม่ดี สวยหรือไม่สวย ขึ้นมาบนโลกใบนี้ ศิลปินที่ได้รับการยอมรับก็จะมีระดับของกลุ่มคนที่ยอมรับด้วยครับ ศิลปินที่สร้างผลงาน Mass ได้สำเร็จก็จะมีคนยอมรับมากแต่ไม่ได้หมายความว่าเค้าจะเก่งกว่าศิลปินที่มีคนยอมรับน้อยกว่า และศิลปะนั้นไม่สามารถวัด”ระดับความเหนือกว่ากัน”ได้เนื่องจากเป็นเรื่องของรสนิยม มีเพียงศิลปะในแง่มุมที่ลึกและไม่ลึกเท่านั้น ในแง่มุมของผม ศิลปินคือคนที่ดูแลจิตใจเฉพาะด้านของตน ( Self- Center ) เพื่อที่จะสร้างสิ่งต่างๆสู่สังคม ศิลปินส่วนใหญ่นั้นจึงมักจะเหมาะสมในการทำงานเดี่ยว

ตัวอย่างมือเปียโนที่เล่นในโบสต์นั้นจะมีความเป็นนักดนตรีเข้มข้นกว่าความเป็นศิลปิน

ส่วนนักดนตรีก็คือผู้ที่เล่นดนตรี นักดนตรีที่ดีคือผู้ที่เล่นได้ตอบโจทย์ต่อสภาวะแวดล้อมและกาลเทศะในขณะนั้นได้ดี นักดนตรีที่เป็นพนักงานประจำก็มี และต้องเล่นดนตรีให้ดีด้วยความตั้งใจไม่เล่นตามในฉันในที่ๆที่ไม่อำนวย นักดนตรีที่เก่งนั้นสามารถที่จะ”วัดได้”เป็นสไตล์ๆไปครับอย่างน้อยทุกคนจะต้องมีพื้นฐานวิธีคิดแบบใดแบบหนึ่ง และต่อยอดออกไปตามแบบฉบับของตนเอง ในแง่มุมของผม นักดนตรีนั้นจะต้องดูแลจิตใจของคนอื่น ที่สมาชิกในวง ผู้ชม คนจ่ายเงิน รวมไปถึง ตัวศิลปินที่เค้ากำลังเล่น Support ด้วยครับ

แน่นอนว่า นักดนตรีที่เป็นศิลปินนั้นก็มีเช่นกัน เฉกเช่นเดียวกับช่างภาพ หรือแม้แต่โปรแกรมเมอร์ ก็มีผู้ที่มีความเป็นศิลปินฝังอยู่ในตัวเช่นกัน แต่จะมากหรือน้อยและมีสังคมที่ยอมรับหรือชื่นชอบหรือเปล่าก็เท่านั้นเองครับ ตัวอย่างเช่นถ้าคุณเล่นดนตรีที่โรงเบียร์เยอรมันฯ คิวเพลงต้องเป็นอย่างนี้ๆ แต่คุณเกิดใช้ความเป็นศิลปินไม่ยอมเล่นตามคิวแน่นอนว่าคุณจะเสียความเป็นมืออาชีพถ้าจังหวะที่แสดงความเป็นศิลปินไม่ถูกกาลเทศะออกมา นอกจากนี้ คนที่มีความสามารถสูงมากๆ มักสามารถใช้ความเป็นศิลปินได้มากกว่า เพราะสังคมนั้นยอมรับและ trade off ความเป็นศิลปินของเค้าได้ครับ เช่นอดีต พนง ไทเกอร์ไอเดียคนหนึ่งทำงาน CG ได้เยี่ยมยอดมากๆ แต่บางทีสั่งงานไปหนึ่งอาทิตย์ใช้เวลาอยู่เฉยๆ 6 วันและทำงานจริงเพียงวันเดียว แต่งานก็ออกมาดีมาก เราก็ยอมรับได้ ส่วนคนไม่เก่งที่เป็นศิลปินก็มีแต่เราไม่ได้สังเกตเห็นเค้าเท่านั้นเอง

เป็นศิลปินหรือนักดนตรีดี ?

สำหรับคำแนะนำของผม ? ยุคนี้ Model Business นั้นไม่ค่อย Support ศิลปินแล้วครับ ศิลปินมีขึ้นมีลงและดูเหมือนจะล้นตลาดจนไม่รู้ว่าใครเป็นตัวจริงตัวปลอม ดังนั้นเป็นนักดนตรีที่ดีให้ได้ก่อนแล้วค่อยเลือกส่วนผสมของศิลปินเข้าไปเถิด เพราะทักษะทางดนตรีคือความสามารถที่จะอยู่กับคุณไปจนตาย และถ้าคุณอยากสังกัดค่ายเพลงเพื่อเป็นศิลปินและต้องการจะรวยล่ะก็ มันหมดยุคแล้วครับ แถมการเป็นศิลปินในสังกัดจะทำให้คุณไม่ได้เล่นดนตรีในอย่างที่ชอบไปอีกหลายปีจนกว่าจะหมดสัญญา ประสบการณ์ตรงของผมคือปลายปีศิลปินล้นตลาดแต่นักดนตรีนั้นกลับขาดแคลนซะแล้ว

ตัวอย่างของวงดนตรีที่มีส่วนผสมทาง ฝีมือดนตรี จะมีงานเล่นตลอด ไม่ว่าจะเล่นให้ตัวเองหรือเล่นให้กับคนอื่น เช่น Jetset’er ,Crescendo, ETC.

ทักษะทางด้านดนตรีที่ต้องพัฒนา

1. ฝีมือด้านการเล่นเครื่องดนตรี ( Musical Skill)

แปลตรงตัวเลยครับ คือยิ่งเล่นเก่งยิ่งดีนั่นแหละ อันนี้ได้มาจากการ ซ้อมๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆๆ ทักษะนี้ควบรวมถึงทุกอย่างที่คนที่เคยสอบเปียโนจะรู้จักครับ ทั้งทางหู ( Hearing ฟังแล้วเล่นเลย อันนี้ผมทำได้ค่อนข้างดี ) ทางตา (Sight Reading อ่านโน้ตแล้วเล่นเลย อันนี้ผมแย่มาก) และทางกล้ามเนื้อ ( ขึ้นกับการซ้อมและความสม่ำเสมอในการเล่นและการท้าทายตนเองระหว่างเล่น )

2. ทักษะด้านการแสดง ( Perfomance Skill )

อันนี้เป็นทักษะที่ไม่มีสอนในบทเรียน อย่าลืมว่าคนฟังดนตรีทั่วไปนั้นไม่มีความรู้ทางดนตรีเท่าไหร่ครับ อาจจะลองจินตนาการว่าเราเล่นให้เด็กอนุบาลฟังก็เป็นได้ บางครั้งการเล่นโน้ตยากๆคนฟังไม่รู้แต่ถ้าทำหน้าตาประกอบไปด้วย อันนี้รู้แน่นอน เช่นมือกีต้าร์แจ๊สบางคนต้องทำหน้าปวดอึเวลาโซโล่เป็นต้น นอกจากหน้าตาแล้วบางคนก็มีท่าทางที่ทำให้คนสื่อถึงจังหวะได้ชัดเจนขึ้น บางคนใช้ความนิ่งเป็น Performance ก็มีนะครับ นอกจากนั้น Performance Skill ยังควบรวมไปถึงการเล่นดนตรีในโน้ตที่ถูกต้องอย่างถูกกาลเทศะด้วย ไม่จำเป็นต้องเล่นยากมาก เพียงเล่นให้เข้าใจง่ายๆก็เพียงพอ แต่การออกเสียงทุกเสียงจากเครื่องดนตรีต้องมีคุณภาพและความมั่นใจ ผมอยากเสริมว่าถ้านักดนตรีคนนั้นๆเป็นคนทะลึ่ง จะทำให้ Performance ดีขึ้นอีกมากครับ

ปล. iHearband เป็นวงที่เน้น Performance เป็นหลัก ส่วนฝีมือนั้นเป็นรอง

เส้นทางของนักดนตรีอาชีพ ในไทย

กลุ่มเพื่อนที่เล่นดนตรีด้วยกันนั้น ถ้าจะอยู่ได้อย่างสบายจะมีเส้นทางให้ก้าวไปได้สองทางที่ผมเห็นนะครับ เพราะ วงที่เล่นประจำนั้นส่วนใหญ่ได้เงินไม่มาก ยกเว้น House Band ที่เป็นวงหุ้นส่วนร้านอาจรวยได้แต่ก็มีจำนวนน้อยมากจึงไม่นับ ไม่ว่าวงการเพลงหรือเศรษฐกิจจะเป็นอย่างไร โลกก็ยังต้องการดนตรีครับนักดนตรีกลุ่มนี้จึงสามารถอยู่ได้ ในขณะที่ศิลปินหรือค่ายเพลงอาจอยู่ไม่ได้ และอายุไม่ได้เป็นอุปสรรคต่อนักดนตรีบางประเภทด้วย เช่นนักดนตรีแจ๊สและคลาสสิคยิ่งแก่ยิ่งเก๋า เป็นต้น

1.เป็นนักดนตรี Back Up ศิลปินและนักดนตรีห้องอัด

นักดนตรีกลุ่มนี้ต้องทำงานอย่างมีความรับผิดชอบสูงทีเดียวเพราะเป็นการเล่นดนตรีเพื่อคนอื่น บางครั้งสัดส่วนของการเป็นศิลปินนั้นยังค่อยๆลดลงไปเรื่อยๆเช่นกัน คุณสมบัติของนักดนตรีที่ดีคือคุณสมบัติเดียวกับการเป็น Freelance ที่ดี นั่นคือความสามารถคงเส้นคงวา รู้จักคนเยอะ เข้ากับคนอื่นได้ดี มีความรับผิดชอบ ตรงต่อเวลา Add up Value ด้วยทักษะเฉพาะด้านที่ดี สิ่งที่ยากมากของการเป็นนักดนตรีที่ดีอยู่ที่การควบคุมความเป็นศิลปินในตนเองนั่นเอง อย่างน้อยการทำงานร่วมกับผู้อื่นในวงจะต้องทำลาย EGO ของตนลงหลายส่วนก่อนด้วยครับ ด้านความสามารถบอกได้ว่าเก่งถึงระดับหนึ่งนั้นเพียงพอแล้วเพราะเพลงที่มีอยู่ในไทยทั้งหมดไม่ได้ต้องการความสามารถนักดนตรีระดับเทพขนาดนั้น แต่ต้องการความสามารถในการทำงานเป็นทีมมากกว่าและความสามารถนี้เป็นสิ่งที่เรียกได้ว่าหายากที่สุดในหมู่นักดนตรี นั่นเพราะสังคมไทยเป็นเหตุนั่นเองครับ

สำหรับเส้นทางในการเป็นนักดนตรี back Up นั้นสามารถพัฒนาไปถึงการเป็น Producer หรือ Show Director/Manager ด้วยเช่นกัน เช่นเวลามีคอนเสิร์ตที่มีหลายช่วง ทาง Executive Producer อาจให้เงินนักดนตรีที่มีประสบการณ์มากๆคนหนึ่งมาบริหารเลือกเพลงสำหรับซ้อมและจ่ายเงินต่อให้นักดนตรีคนอื่นๆที่ตนจัดสรรมา และนักดนตรีห้องอัดจะต้องมีความเข้าใจในเรื่องอุปกรณ์อยู่บ้าง เป็นคนฟังเพลงเยอะและสามารถเล่นดนตรีเพื่อตอบโจทย์ศิลปินได้ในเวลาที่กำหนด มีความเข้าใจองค์ประกอบของเพลงในเครื่องดนตรีทุกชี้นครับ อย่างไรก็ตามเนื่องจากวงการดนตรีตกต่ำลงดังนั้นนักดนตรีห้องอัดอาจมีจำนวนลดลงก็เป็นได้เพราะ Model Business อาจมีวันที่จะถึงจุดที่ไม่คุ้มต่อการจ้างนักดนตรีมาอัดเพลงก็เป็นได้ แต่อย่างไรก็ตาม การโชว์ยังต้องมีอยู่ครับ

การพัฒนาสู่การเป็นนักดนตรีอาชีพสาขานี้

พัฒนาทักษะให้ถึงพร้อม โดยเฉพาะเรื่องทักษะทางการฟังแบบ Relative มีความเข้าใจในคอร์ดพื้นฐาน ฟังแล้วเล่นได้และการควบคุมลักษณะเสียงมืด-สว่าง ไม่ว่าจะเล่นเครื่องดนตรีชิ้นใดควรหัดเปียโนเล็กน้อยและอาจฝึก Percussion พอเข้าใจ ( นักดนตรีเก่งๆจะเล่นเปียโนเป็นกันแทบทุกคน เพราะมันเป็น Basic ในด้านความเข้าใจทาง Harmony ) หมั่นหาประสบการณ์ด้วยการไปดูนักดนตรีเล่นตามผับชื่อดัง มีความชอบและเข้าใจเพลงทุกแนว นอกจากนี้ให้ฝึกเข้าสังคมทั้งขณะเล่นโดยเล่นให้คนอื่นๆบนเวทีพอใจ และเข้าสังคมนักดนตรีนอกเวทีด้วยเช่นกัน มีความอ่อนน้อมถ่อมตนเพราะอย่างไรเราก็ไม่ได้เก่งที่สุดในโลก ไม่เกี่ยงงานได้เงินเยอะหรือน้อยถ้ามีเวลาควรไปฝึกฝนหาประสบการณ์บนเวทีจริงบ่อยๆ หลีกเลี่ยงเรื่องทางการเมืองของวงการ ( มีทุกวงการ ) เราใช้ฝีมือและลอยตัวเล่นกับทุกคนที่ได้เงินและแฮปปี้จะดีกว่าครับ

นักดนตรีในกลุ่มนี้มักจะอยู่กันอย่างเป็นอิสระ ไม่ได้จับกันเป็นวง หรืออาจจับเป็นกลุ่มหลวมๆ แต่ละคนมีแนวทางของตนเองครับ เช่นมือกลองบางคนตีน้อยแต่ชัดและมีสำเนียงต่างประเทศ บางคนตีรายละเอียดเยอะฟังแล้วเพลงมีลูกเล่นสนุกดี บางคนตีออกร็อคดี บางคนตีงาน Unplug ดีเป็นต้น แต่อย่างน้อยทุกคนก็สามารถแทนกันได้หมดเพราะเบสิคพร้อม เวลาเล่นก็จะสนุกเพราะได้เล่นที่ใหม่ๆกับศิลปินใหม่ๆสะสมประสบการณ์ไปเรื่อยๆ

รายได้ของนักดนตรีในกลุ่มนี้

ผมเป็นนักดนตรีในกลุ่มนี้อยู่บ้าง โดยรับงานไม่ได้ Full Time นักเพราะว่ามีงานของ TiGERiDEA ด้วยนั่นเอง แต่ถ้าพิจารณาเพื่อนๆผมทุกคนที่เป็นนักดนตรีอาชีพในกลุ่มนี้ถือว่ารายได้ดีมากอยู่แล้วครับ โดยเฉพาะช่วง High Season ปลายปีนั้นรายได้เดือนละมากกว่าแสนทีเดียว ผมยกตัวอย่าง คอนเสิร์ตใหญ่ 1 คอนเสิร์ตนั้น นักดนตรีจะได้เงินประมาณไม่ตำ่กว่า 20,000 บาท ในขณะที่ Event ย่อยๆจะได้ประมาณ 5000 บาท และงานออกต่างจังหวัด จะ + ไปอีกประมาณ 30% ทุกงานรับเงินเร็วทั้งหมด เพื่อนๆรับถึง 3 คอนเสิร์ตใหญ่และอีเว้นท์ย่อยอีกมากมายอาทิตย์ละหลายอีเว้นท์ บางวันมีงานซ้อน 3 อีเว้นท์ต้องวิ่งรอก น่าแปลกที่เพื่อนๆส่วนใหญ่ในกลุ่มนักดนตรีสาย Back up นั้นไม่ได้เรียนดนตรีโดยตรงมากัน แต่ทุกคนจบอย่างน้อยปริญญาตรี

ค่าเล่นดนตรี Concert DeeBoyd ผมเล่นเพียงวันเดียวได้เกือบสามหมื่น (หักภาษีเหลือเท่านี้) แต่เพื่อนในวงที่เล่นหลายเซ็ตกว่าอย่างพี่ตี้ได้สี่หมื่นครับ คุณคิดว่าถ้าทำเว็บราคาเท่านี้ต้องใช้เวลากี่วัน

อย่างไรก็ตามเนื่องจากผมต้องการขจัดความเป็น Seasonal ของการเล่นดนตรีออกไปจึงเริ่มจับตลาด วงดนตรีงานแต่งงาน ซึ่งจะกระจายการเล่นออกไปทั้งปี ทำให้ได้รายได้เสริมต่อเดือนเริ่มคงที่เป็นจำนวนหนึ่ง

2.นักดนตรีที่มีความเชียวชาญเฉพาะด้านและเป็นอาจารย์มหาวิทยาลัย

สำหรับคำว่าเฉพาะด้านนั้นผมจะจำกัดมาเป็นด้าน คลาสสิคและแจ๊ส เลยครับ การพัฒนาการด้านนี้คือการพัฒนาการเล่นดนตรีเพื่อวงการดนตรี ดังนั้นเราจะต้องทุ่มเททุกอย่างเพื่อให้ไปถึงจุดนี้ซึ่งอาจจะต้องทิ้งแนวเพลงทั่วไปเพื่อฝึกแต่แนวที่ตนเองต้องการมุ่งไปเช่นกัน แน่นอนว่าความเสี่ยงเยอะเพราะผู้ที่จะเป็นระดับนี้ได้นั้นมีไม่มากครับ อาจมีเพียง 1 ใน 5 ของประเภทที่ 1 ด้วยซ้ำ และแน่นอนต้องเรียนดนตรีโดยตรงด้วยเพื่อที่จะให้ได้วุฒิเป็นอาจารย์ส่วนหนึ่งและได้มีโอกาสหาความรู้เพิ่มเติมได้มากขึ้นอีกส่วน

ดร.เด่น อยู่ประเสริฐ คณบดีวิทยาลัยดนตรี มหาวิทยาลัยรังสิต

ลองดูประวัติอาจารย์เด่น จาก http://www.bangkokjazzlife.com

การพัฒนาสู่การเป็นนักดนตรีอาชีพสาขานี้

การพัฒนาสู่ความเป็นนักดนตรีในส่วนนี้มีหลายอย่าง ที่สำคัญคือ ซ้อมเพื่อให้เกิดปัญญาและความเข้าใจครับ นอกจากนั้นก็เป็นการศึกษาหาความรู้ทางดนตรี สะสมบารมีในฐานะผู้นำทางวงการแต่ก็อย่าลืมถ่อมตัวเพราะเราไม่ได้เก่งที่สุดในโลกเช่นกัน

รายได้ของนักดนตรีในกลุ่มนี้

โดยมากเงินเดือนของอาจารย์ซึ่งอยู่ในคณะพิเศษอย่าง ดุริยางคศิลป์มักเริ่มต้นที่ 30,000 บาทซึ่งยังไม่ได้รวมค่าตำแหน่ง โดยจะมีรายได้ส่วนเพิ่มอย่างอื่นได้แก่ค่าจิปาถะต่างๆทั้งจากการสอนพิเศษที่บ้าน การแสดงโชว์ใหญ่ๆโดยอาจร่วมกับศิลปินจากต่างประเทศ การได้รับเชิญไปโชว์ในที่ต่างๆซึ่งมักมีส่วนที่เกี่ยวข้องกับการศึกษาอยู่มาก ได้เดินทางไปต่างประเทศเพื่อดูงานหรือ WorkShop หรือรับทุนไปศึกษาต่อ การมีเครดิตในการดีลงานดนตรีระดับ International และงานรับเหมาจัดดนตรีในโรงแรมหรือร้านกาแฟชื่อดังอย่าง Starbucks เหนืออื่นใดคือการมีเกียรติและศักดิ์ศรีให้นักเรียนและนักดนตรีคนอื่นๆเกิดแรงบันดาลใจและเป็นที่กล่าวขานถึง ผมว่าอาจารย์มหาลัยที่สอนดนตรีเป็นส่วนผสมของความเท่ห์ของศิลปิน+นักดนตรีและความเป็นนักวิชาการได้มากกว่าอาจารย์ในสาขาวิชาอื่นอยู่แล้วครับ อย่างไรก็ตาม นักดนตรีที่เก่งสุดๆในไทยทางมหาวิทยาลัยก็จะทาบทามมาเป็นอาจารย์ด้วยอยู่ดีครับ หรือไม่ก็ไปเป็นผู้บริหารค่ายดนตรีชื่อดัง (ซึ่งมีจำนวนน้อยและจะลดลงเร่ือยๆ) อ้อ แถมนิดหน่อยตรงมีสิทธิที่จะเป็นกรรมการจัดซื้อจัดจ้างอุปกรณ์ดนตรีแพงระยับมาประดับมหาวิทยาลัยด้วย

อาจารย์ นุ วุฒิวิชัย ซึ่งผมเคยไปให้อาจารย์ติวเปียโนที่บ้าน 3 ครั้งครับ และมีผลต่อการเล่นเปียโนของผมในระยะหลังมากขึ้นเยอะ

เมื่อวันก่อนผมไปปายแบบ VIP มากโดยนั่งนกแอร์ที่เป็นตั๋วฟรีได้จากงาน #twitcm จากนั้นก็ยังได้นั่ง SGA Nokmini จากเชียงใหม่ไปปายฟรีด้วยเช่นกันโดยได้พร้อม Package พักที่โรงแรม yomahotel ฟรี (เป็นโรงแรมที่ TiGERiDEA ทำเว็บให้) จากการคุยกับเพื่อนที่ทำงานเป็นตำแหน่งใหญ่อยู่ในนั้นทำให้ได้ความรู้หลายอย่างมากครับ

สันต์ เพื่อนวิศวฯจุฬาฯรุ่น 79 ตอนนี้เป็น Assistant Vice President ของ SGA Nokmini

boarding pass ของ SGA Nok mini ออกที่เคาเตอร์นกแอร์สนามบินเชียงใหม่

สายการบิน SGA Nok Mini จุดเริ่มต้นของการเดินทางที่น่าประทับใจ

สายการบิน SGA (ปัจจุบันอยู่ระหว่าง Re-Brand เป็น Nok Mini) คือสายการบินเล็กที่ก่อตั้งขึ้นได้อย่างมหัศจรรย์ด้วยความฝันของ อาจารย์เจน ชาญณรงค์ ซึ่งเป็นอาจารย์ที่ภาคเครื่องกลของคณะวิศวกรรมศาสตร์จุฬาฯ ผมยังจำได้ว่าเพื่อนๆภาคเครื่องกลอย่างบอลกับสันต์ยังต้องทำเครื่องร่อนกันอย่างสนุกสนานปนซีเรียสในวิชา Mech-Drawing เครื่องร่อนคนไหนร่อนได้ดีจะทำให้ทั้งกลุ่มได้คะแนนดีครับ

การไปปายนั้น สามารถขึ้นได้ที่ Gate 5 สนามบินเชียงใหม่

SGA-Nokmini ขณะกำลัง ทะยานขึ้นจากท่าอากาศยานปาย คนที่อยู่ในภาพมาถ่ายทำรายการพอดี

ประวัติคร่าวๆ ดร.เจน ชาญณรงค์ จาก wikipedia : จบการศึกษาปริญญาตรีจากคณะวิศวกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เกียรตินิยมอันดับ 1 เหรียญทอง ได้รับพระราชทานทุนอานันทมหิดล สาขาวิทยาศาสตร์ และวิศวกรรมศาสตร์ ปริญญาโท สาขาวิศวกรรมเครื่องกล ณ Massachusetts Institute of Technology หรือ MIT และปริญญาเอก สาขาวิศวกรรมการผลิต จากสถาบันเดียวกัน หลังจากนั้นเป็นอาจารย์สอนคณะวิศวกรรมศาสตร์ ณ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย อาจารย์เป็นคนที่เนิร์ดมากครับ เพื่อนที่ทำงานด้วยกันกับอาจารย์เล่าให้ฟังว่าเวลาอาจารย์จะบริฟจะเขียนกระดานอย่างรวดเร็วด้วยความอัจฉริยะ ต้องคอยดูแลอย่าให้หมึกหมดเพราะจะทำให้สมองไปก่อนมือและไม่ปะติดปะต่อทำให้หงุดหงิดได้

ในที่สุดจากความพยายามหลายอย่าง ก็เกิดเป็นบริษัท SGA เป็นการร่วมหุ้นของกลุ่มคนรักเครื่องบินเล็ก เช่น กลุ่มเอี่ยมสกุลรัตน์ กลุ่มอัษฎาธร และกลุ่มไมเนอร์ คอร์ปอเรชั่น โดยมี อ. เจน ชาญณรงค์ เป็นผู้ถือหุ้นใหญ่และกรรมการผู้จัดการ ก่อตั้งเมื่อปี 2544 แต่เริ่มดำเนินธุรกิจเมื่อตุลาคม 2545 ซึ่งเป็นเวลาที่นำเครื่องบิน Cessna รุ่น 208B Grand Caravan ราคา 70 ล้านบาท จากสหรัฐอเมริกาเข้ามา

Cessna รุ่น 208B Grand Caravan ของ SGA Nokmini เจ้าหน้าที่กำลังเตรียมขนมอยู่

Bush Airline เป็นการบินตรงเพื่อไปลงยังสถานที่ท่องเที่ยว หรือแหล่งธรรมชาติ โดยเฉพาะในพื้นที่ป่าหรือพื้นที่ที่เข้าถึงลำบาก นอกจากนี้ยังเป็นการบินเพื่อชมธรรมชาติและสภาพภูมิประเทศในมุมสูงแบบ bird-eye-view ทำให้การบินเช่นนี้กลายเป็นทางเลือกที่นิยมไปทั่วโลกในหมู่ผู้รักการท่องเที่ยวผจญภัย

เนื่องจากเครื่องบินเล็กไม่มีแอร์โฮสเตส นักบินจึงรับหน้าที่ทุกอย่างตั้งแต่อธิบายวิธีใส่เข็มขัดนิรภัยให้ผู้โดยสารจนถึงเป็นไกด์พูดอธิบายธรรมชาติด้านล่างระหว่างที่บิน แต่ก็เป็นกันเองและได้ประสบการณ์ที่แตกต่างมากสำหรับคนไทย อ้อ คนที่เป็นกัปตันคือคนนั่งซ้ายนะครับ

ในเวลาไล่เลี่ยกัน บริษัท SGA ก็เปิดกิจการอู่ซ่อมเครื่องบินเล็ก Cessna ควบคู่ไป แต่ทว่ากิจการอู่ไม่โตเท่าที่ควร เนื่องจากคนไทยยังใช้เครื่องบินเล็กกันน้อยอยู่ ฉะนั้นรายได้หลักจึงมาจากธุรกิจการบินขนส่ง

อ.เจนเริ่มจากการทำสายการบินเป็น “แท็กซี่ลอยฟ้า” หรือเครื่องบินเช่าเหมาลำ จนมาถึงปัจจุบัน เมืองไทยมีอะไรใหม่ๆ เยอะ โดยเฉพาะสายการบินต้นทุนต่ำ (Low-cost Airline) จึงเปลี่ยนเป็น “รถตู้ลอยฟ้า” หรือสายการบินแบบ Bush Airline ทั้งนี้ เพราะการเช่าเหมาลำ แพงเกินกว่าที่คนส่วนใหญ่จะรับไหว ( รถตู้นั้นมี Route ที่แน่นอนและมีความยืดหยุ่นเรื่องจำนวนคนโดยสาร-เวลา )

ขณะเตรียม Landing ที่ปาย เห็นภูเขาอยู่ด้านหน้า ผู้โดยสารสามารถเห็นการทำงานได้ชัดเจน

อ.เจนกล่าวแก่ Bangkokbiz ว่าธุรกิจของสายการบินเอสจีเอในช่วง 3 ปีที่ผ่านมารายได้ยังไม่สูงมากนักแต่ถือว่ายังอยู่ได้ เนื่องจากเป็นสายการบินขนาดเล็กจึงไม่ได้รับผลกระทบจากปัจจัยลบที่เกิดขึ้น ในช่วงหลายปีที่ผ่านมาจึงสะสมประสบการณ์ในเส้นทางธุรกิจเมื่อถึงจุดหนึ่งที่ต้องการให้ธุรกิจเติบโตจึงได้ระดมทุนและปรับเปลี่ยนขนาดองค์กรใหม่แต่เป้าหมายและผลกำไรในอนาคตไม่ได้คาดหวังมาก เพราะสถานการณ์ในธุรกิจปรับเปลี่ยนได้ตลอดเวลา

Route แรกๆของ SGA

ในครั้งแรก สายการบิน SGA เริ่มบินกรุงเทพฯ หัวหินก่อน บางคนอาจคิดว่าหัวหินอยู่ใกล้และไปง่ายๆทำไมจึงคิด Route นี้ขึ้นมา? คำตอบมาจากสถิติในการเช่าเหมาลำที่มีไปหัวหินเป็นจำนวนมาก ทำให้ กทม-หัวหินกลายเป็น Route ประจำที่เดียวอันแรกของ SGA

สำหรับสาเหตุที่มีคนใช้เส้นทางนี้เยอะเป็นเพราะ

1. การท่องเที่ยวภาคใต้เสื่อมลงชั่วคราวจากสึนามิทำให้คนเที่ยวใต้ร่นขึ้นมาที่หัวหิน
2. ฝรั่งยุโรปนั่งเครื่องบินมาประเทศไทยแล้ว 12 ชั่วโมง ดังนั้นถึงแม้จะต้องนั่งรถไปหัวหินอีก 2 ขั่วโมงก็อาจเหนื่อยเกินไปจึงต้องการการเดินทางแบบต่อเนื่อง Seamlessly

SGA Nok Mini กับการเปลี่ยน Hub สู่เชียงใหม่

กรณีการเปลี่ยน Hub จาก กทม สู่เชียงใหม่และยกเลิก Route หัวหินนั้นก็มีที่มาที่น่าสนใจครับ

1. การย้ายสนามบินหลักจากดอนเมืองสู่สุวรรณภูมิ

SGA ในขณะนั้นมีเครื่องบินเพียงลำเดียวแต่ต้องไปเช่าพื้นที่ของสนามบินสุวรรณภูมิเป็นห้องที่จอด เช่า ออฟฟิศ Land site, Air Site ต้องมีห้องช่าง ( ระหว่าง Land site กับ Air site ต้องมี Security สูงมากไม่งั้นจะเกิดเหตุการณ์จี้เครื่องบินหรือแอบบินไปประเทศอื่นได้ ) ทำให้มีต้นทุนสูงมากๆถ้าเทียบกับ Business Model ที่สำคัญราคาที่แพงนั้นยังไม่เท่าไหร่ถ้าได้รับ Service ที่ดีแต่เนื่องจากสายการบินนั้นเล็กจนแทบไม่มีคนรู้จักจึงทำให้ทางสุวรรณภูมิไม่ค่อยใส่ใจด้วย มาตรฐานการบริการก็ต่างกัน เวลาเลือกห้องก็ต้องรอเลือกจนเป็นสายการบินสุดท้ายทำให้บางครั้งได้ทำเลไม่เหมาะสม เนื่องจากสายการบินใช้เครื่องบินเล็กจึงต้องไปจอดไกลสุด แทบจะริมสนามบิน (ด้วยเหตุผลด้านความปลอดภัย) สนามบินดอนเมืองนั้นมีความกว้าง 2×4 กม. แต่สุวรรณภูมิมีความกว้างถึง 4×8 กม การเดินทางภายในสนามบินจึงกลายเป็นสิ่งสำคัญของผู้โดยสารขึ้นมาและกลายเป็น Cost ของการเดินทางระหว่าง Site เมื่อCost สูงผู้โดยสารน้อย จึงต้องหา Cash Cow ตัวใหม่ ( ตัวอย่าง Cost ที่พวกเรานึกไม่ถึงเช่น การประกาศขึ้นเครื่องหรือประกาศเรียกผู้โดยสารแต่ละครั้งออกลำโพงทั่วสนามบินนั้นมีค่าใช้จ่ายเรียกเก็บจากสนามบินซึ่งไม่คุ้มกับสายการบินเล็ก เป็นต้น )

2. การเดินทางไปหัวหินเริ่มสะดวกขึ้น

ถนนไปหัวหินที่ทำมานานเริ่มเสร็จ และมี Taxi ชูป้ายไปหัวหินที่สนามบินเข้ามาแข่งขันมากขึ้น ตลอดจนการเรียนรู้ว่าสายการบินเล็กไม่ได้เปรียบด้าน”ความยากลำบากในการเดินทางสู่ภูมิประเทศ”ของภาคกลางและภาคใต้แล้ว

3.เปลี่ยน Model การเดินทางเป็นแบบ Bush Airline

ทีมผู้บริหารได้กางแผนที่ประเทศไทยเพื่อเลือกทำเลสำหรับการเป็น Hub ใหม่ จากการตัดสินใจที่จะให้สายการบินได้เปรียบรถยนต์นั้นจะต้องไปลงยังสถานที่ท่องเที่ยว หรือแหล่งธรรมชาติ โดยเฉพาะในพื้นที่ป่าหรือพื้นที่ที่เข้าถึงลำบาก จึงย้ายมาทำ Hub ที่เชียงใหม่เพราะจากเชียงใหม่สามารถบินไปยังสถานที่ท่องเที่ยวต่างๆได้มากและยังเป็นสนามบินนานาชาติที่มีสายการบินระหว่างประเทศมาลงด้วยเช่นกัน เครื่องบินเล็กนั้นถ้าแข่งกับเครื่องบินใหญ่ที่มีไปลงยังที่ต่างๆอยู่แล้วจะแพ้ แต่ถ้าแข่งกับรถนั้นพอยังได้ เครื่องบินใบพัดนั้นถึงจะบินด้วยความเร็ว 300 km/h แต่เมื่ออยู่บนฟ้าอย่างไรผู้โดยสารก็รู้สึกช้าอยู่ดี จึงเลือก Route ไม่ไกลมากไปยังภูเขาเช่นที่ปาย จากนั้นจึงมาวิเคราะห์ว่าสนามบินเป็นอย่างไรคนเดินทางอย่างไร การท่องเที่ยวมี Season เปรียบต่างมากหรือไม่ ชาวต่างชาติไปเที่ยวมากหรือไม่ ช่วง Peak ค่าตั๋วต้อง match กับกลุ่มเป้าหมายที่จะเดินทางไม่ใช่ว่าบางอำเภอมี Demand การเดินทางเยอะแต่ไม่มีกำลังจ่ายค่าตั๋วเครื่องบินเป็นต้น

ภาพถ่ายจากเครื่องบิน ถนนไปปายนั้นวกวนมาก นั่งเครื่องบินซื้อเวลาได้1วันรวมเวลาพักผ่อนเมื่อถึงจุดหมาย

RunWay ที่ปาย เครื่องบินจะตีวงหนึ่งรอบ เห็นวิวสวยๆแบบใกล้ชิดก่อน Landing ดึ๋งๆๆ

Route ปัจจุบันของ SGA Nok mini จากเชียงใหม่ มีดังต่อไปนี้

• แม่ฮ่องสอน
• เชียงราย
• ปาย
• น่าน
• อุดรธานี

อย่างไรก็ตาม Route เชียงใหม่ ไปยังจังหวัดข้างเคียงนั้นก่อนที่จะทำได้ในปัจจุบันต้องให้การบินไทยถอนตัวออกไปก่อน ซึ่งจัดว่าเป็นเคสประวัติศาสตร์วงการบินทีเดียวเพราะการบินไทยมีปัญหาหลายอย่างมากๆเกี่ยวกับการถอน Route ภายในประเทศเช่นแม่ฮ่องสอน (รูทนี้มีความจำเป็นมากสำหรับคนทำงานมากเพราะการเดินทางไปแม่ฮ่องสอนด้วยรถยนต์นั้นจัดได้ว่าลำบากทีเดียว) และปัจจุบันยังมีปัญหากับการถอน Route อุบลราชธานีด้วยลองอ่าน ทำไมการบินไทยจึงขาดทุน และบางครั้งการวิเคราะห์ Route อาจมีการเปลี่ยนแปลงตามสภาพเศรษฐกิจ ลองอ่าน กรณียกเลิก Route เชียงใหม่-แพร่ของ SGA เมื่อปี 50 เนื่องจากจำนวนผู้โดยสารไม่เพียงพอ มีข้อสังเกตข้อความที่ว่า “กลุ่มข้าราชการก็ไม่ใช้บริการ ถึงแม้จะสามารถเบิกจ่ายได้แต่ต้องผ่าน ขั้นตอนมาก และยากต่อการอนุมัติเบิกจ่าย” ( เพราะไปเทียบกับการบินไทยที่เบิกง่ายมาก )

ส่วนผู้ที่ไม่ทราบว่าจำนวนสนามบินในประเทศไทยนั้นมีเยอะแค่ไหน ลองดูที่ รายชื่อสนามบินในประเทศไทยและสังกัดครับ จะเห็นว่าสายการบินเล็กอย่าง SGA นั้นไม่จำเป็นต้องไปสร้างสนามบินเองในที่ๆไปยาก เนื่องจากได้รับอานิสงค์จากภาคการทหารนั่นเองเพราะการส่งกำลังบำรุงทางอากาศจะต้องทั่วถึงในไทยทำให้เรามีท่าอากาศยานอยู่แทบทุกพื้นที่ในเขตยุทธศาสตร์ที่เข้าถึงยากครับ ขนาดแม่ฮ่องสอนเองยังมีสนามบินหลายจุดทั้ง สนามบินขุนยวม สนามบินแม่สะเรียง ท่าอากาศยานปาย และ ท่าอากาศยานแม่ฮ่องสอน

@booruball ที่ท่าอากาศยานปาย ถึงจะเล็กแต่ก็มีอุปกรณ์ด้าน Security ครบครันตามมาตรฐาน

สาเหตุที่ทาง SGA Nok mini ไม่ได้ทำตลาด Route ประเทศเพื่อนบ้านตั้งแต่เริ่มแรกเพราะว่าการปรับเปลี่ยนจากสายการบินภายในประเทศเป็นระหว่างประเทศนั้นเป็นเรื่องใหญ่จนถือว่าเป็นคนละสเกลกันเลยทีเดียวครับ เพราะถ้าเราสามารถข้ามน่านฟ้าประเทศไทยได้แล้วก็เท่ากับว่าเราไปได้ทั่วโลกแล้วจึงต้องมีการจัดการเพื่อเติมในหลายๆเรื่องมาก

ขณะนี้ Route ต่างประเทศอันแรก ระหว่างเชียงใหม่ – เชียงราย – จิ่งหง คาดจะเริ่มทำการบินได้ราวกลางปี 2553โดยขณะนี้อยู่ระหว่างศึกษาข้อมูล ความเป็นไปได้ จำนวนผู้โดยสาร ฯลฯ ร่วมทั้งเจรจากับไชน่าอีสเพื่อดำเนินธุรกิจร่วมกัน ( ที่มา : bangkokbiz )

กรณีการ Re-Branding กับสายการบิน Nok Air

SGA เป็นสายการบินขนาดเล็ก ดังนั้นการทำการตลาดแบบ Mass เพื่อสร้าง Brand จึงไม่คุ้ม ถ้าต้องการผลักดันให้ชื่อ SGA ดังและได้รับความเชื่อถือจึงจัดว่าเป็นงานที่ใหญ่เกินไปสำหรับ Business Model ระดับนี้ ทางผู้บริหารจึงตัดสินใจหาแนวร่วมและก็ประสบความสำเร็จในการทำ “ ตราสัญลักษณ์ร่วม ” หรือ “Co-branding” จาก SGA เป็น Nok mini ซึ่งเป็นความร่วมมือเชิงธุรกิจการบินครั้งแรกในประเทศไทยกับนกแอร์ ตั๋วของ SGA สามารถที่จะจองผ่านเว็บไซต์ของ NokAir ได้โดยตรงด้วย

SGA จะทำการบินโดยเช่าเครื่อง SAAB 340B ขนาด 33 ที่นั่งจำนวน 2 ลำ พร้อมขยายเส้นทางบิน และใช้ชื่อในการบินใหม่ว่า NOK MINI เพื่อแสดงถึงความสัมพันธ์อันใกล้ชิดกับ NOK Air ( การบินไทยถือหุ้นอยู่ 39% ) NOK Air ให้ SGA ใช้ สีและลาย พร้อม LOGO เครื่องบินเป็นแบบเดียวกับ NOK Air โดยไม่คิดมูลค่า ( เปลี่ยนจากรูป ผึ้ง เป็น นก โดยส่งไปทำสีที่ออสเตรเลีย ) เพียงมีชื่อว่า NOK MINI ให้เห็นความแตกต่าง โดย NOK MINI จะทำการบินเป็น feeder route และเป็น sub brand ให้กับ Nok Air ( ที่มา Bangkokpost 13/10/2009 )

ถ้านั่ง SGA ไปปายอาจได้กระทบใหล่ดาราและศิลปินเพราะนิยมใช้กันมาก

ปัญหาคนไทยไม่ชอบเครื่องบินเล็ก

ถ้ามีสายการบิน 2 สายที่ Route เหมือนกัน มักจะไม่มีใครขึ้นสายการบินที่มีเครื่องเล็ก เพราะคนไทยไม่ชินกับเครื่องบินเล็กเหมือนต่างประเทศ

ในต่างประเทศนิยมใช้เครื่องบินเล็กกันมาก ตอนผมไป Vancouver เครื่องบินเล็กบินกันว่อนเลยครับ

 SGA ต้องต่อสู้และตอบคำถามเดียวมา 3 ปีคือเครื่องเล็กปลอดภัยมั้ย ? ในกรณีนี้ อ.เจนได้ตอบว่าเครื่องบินใหญ่กับเครื่องบินเล็ก สัดส่วนน้ำหนัก พื้นที่ใต้ปีกเป็นสัดส่วนเดียวกับเครื่องจัมโบ้จึงมีความสมดุลเรื่องแรงยกเหมือนกัน และความรู้เพิ่มเติมของผมพบว่าเครื่องบินเล็กมีสิทธิ์ที่จะร่อนลงได้ในกรณีเครื่องดับ ใช้พื้นที่ RunWay น้อย และยังปรับมุมใบพัดเพื่อลดแรงต้านในกรณีต้องการร่อนได้ด้วยครับ (ในขณะที่เครื่องใหญ่ถ้าเครื่องดับหมดความน่าจะเป็นในการร่อนลงจะยากมากหรือแทบไม่มี) สำหรับประสบการณ์ผมในการนั่งไปปายนั้น เครื่องบินบินนิ่มมากครับ และมีการเพิ่มระดับเพดานบินอย่างนุ่มนวลกว่าเครื่องใหญ่ๆมาก พิสูจน์จาก @booruball ซึ่งมักปวดหูเวลานั่งเครื่องใหญ่แต่กลับไม่มีอาการนี้กับเครื่องบินเล็กขนาด 12 ที่นั่งของ SGA เลย สรุปแล้วผมชอบนั่งเครื่องบินเล็กครับ สนุกมาก วิวสวยด้วย

คันบังคับของ Cessna 208B Grand Caravan

แถม

เรื่องเล่าความเก่งกาจของกัปตันรุ่นเก่ามือเก๋า

เพื่อนของผมเล่าให้ฟังว่า เคยไปนั่งเครื่องบินเล็กสำหรับขนส่งขององค์กรราชการแห่งหนึ่งซึ่งเป็น  Cessna รุ่น 208B เช่นกัน เครื่องบินลำนั้นไม่มีแม้ที่นั่งผู้โดยสารทำให้ต้องนั่งบนพื้นแล้วจับเก้าอี้กัปตันไว้ โดยหน่วยงานนั้นได้นำเครื่องออกทดสอบแต่ไม่ได้บอกว่าทดสอบอะไรแต่เนื่องจากความอยากรู้อยากเห็นในฐานะวิศวกรเครื่องบินจึงขอขึ้นไปดูด้วย

ตอน Take Off ก็ไม่ค่อยมีปัญหาอะไรแต่พอเครื่องบินขึ้นไปสักพักเพื่อนผมก็สังเกตเห็นว่าใบพัดของเครื่องบินที่อยู่ด้านหน้าและมีเพียงอันเดียวนั้นค่อยๆหมุนช้าลงและหยุดหมุนไปต่อหน้าต่อตา ! ด้วยความตกตะลึงเค้าจึงถามกัปตัน

” เอ่อ… พี่ครับ ใบพัดมันหยุดหมุนหรือเปล่าน่ะครับ “

กัปตันก็ตอบมาอย่างใจเย็นว่า

” เห็นแล้ว กำลังแก้อยู่ “

สักพักพอเครื่องสูญเสียแรงยกก็ค่อยๆเบนเอียงไปทางด้านข้างและเพื่อนผมก็ได้สัมผัสกับบรรยากาศแห่งความ”ไร้น้ำหนัก” เพราะก้นลอยเหนือพื้นเครื่องบิน และได้ยินเสียง อ๊อด ๆๆ อันเป็นสัญญาณเตือนว่าเครื่องบินสูญเสียแรงยกก็ดังขึ้น ( Stall Warning ) เครื่องบินลดระดับมาลงสักพักใบพัดก็เริ่มค่อยๆหมุนทำงานต่อและเครื่องบินก็เริ่มทะยานขึ้นไปรักษาระดับใหม่ เป็นอย่างนี้ 3 รอบ ที่แท้กัปตันนำเครื่องขึ้นไปทดสอบ ระบบเตือนการสูญเสียแรงยกหรือ Stall Warning ว่าทำงานเป็นปกติหรือไม่นั่นเอง !! เพราะการทดสอบ Stall Warning ต้องทำในสถานการณ์จริงและถ้าระบบนี้ไม่ทำงานจะเป็นอันตรายต่อการบินมากเพราะกัปตันอาจไม่รู้ว่าเครื่องบินกำลังลดระดับลงอย่างเป็นอันตรายในสภาวะมีหมอกหรือตอนกลางคืน

สรุปกัปตันตั้งใจดับเครื่อง โอ้ ! อะไรจะเก๋าขนาดนั้น

กัปตันมือเก๋าคนนี้เคยเล่นละครทีวีเรื่อง สงครามนางฟ้า ประกบกับก้องนูโวด้วยนะ

รันเวย์สนามบินเชียงใหม่ขณะกำลัง Landing สนามบินดูใหญ่ไปเลยถ้าเทียบกับขนาดเครื่องบิน

นกมินิ เริ่มบินเส้นทางเชียงใหม่-อุดรแล้วเมื่อวันที่ 17 มกรา (เมื่อวานที่ผ่านมา) ด้วยเครื่องบิน Saab340 มีการจัดพิธีต้อนรับเที่ยวบินปฐมฤกษ์กันที่อุดร

ก๊อปมาให้ดูกันตรงๆเลยครับ นี่มันแทงใจดำเว็บดีไซน์เนอร์จริงๆ เห็น @imenn RT ใครคนแรกนะไม่แน่ใจ
นำมาจาก
http://theoatmeal.com/comics/design_hell

ตอนเริ่มต้น อะไรๆก็ดี

ลูกค้าโชว์เว็บปัจจุบัน ทั้งคู่หัวเราะร่วมกัน ดีไซน์เก่าถือเป็นอาชญากรรมแห่งมนุษยชาติ

คุณก็ดีไซน์ให้เรียบร้อย มันดูดีและใช้งานได้ดี

ดูดีนะครับ แต่ผมว่ามีอะไรต้องปรับแค่ “นิดหน่อย”

ที่ว่าปรับปรุงนิดหน่อยเริ่มเยอะขึ้นแล้ว มีเพิ่มนู่นเพิ่มนี่

ลูกค้าเริ่มดึงคนอื่นและคนรู้จักมาคอมเม้นท์ โอ้ววว

ความหวังพังทลาย คุณเริ่มสงสัยในอาชีพตัวเอง

คุณไม่ใช่เว็บดีไซเน่อร์แล้วตอนนี้ เพราะลูกค้าควบคุมและสั่งให้คุณทำโน่นทำนี่แทบทุกอย่าง

ลูกค้าลืมไปเรียบร้อยว่าได้จ้างคุณมาในฐานะ เว็บดีไซเน่อร์ ที่จะคิดสิ่งที่ดีที่สุดให้เค้า

ความรู้ทั่วไปของสายการบิน

ก่อนอื่นต้องมาดู Load Facters / Cabin Facters ก่อนครับ นั่นคือถ้าเป็น 100% = เต็มทุกที่นั่งในการบิน ซึ่งจะต้องพิจารณาจากราคาและปัจจัยอื่นๆ โดยต้องวิจัยค่าที่ทำให้เกิดการ Maximize ของกำไร เช่นถ้าตั๋วถูกไปคนนั่งเต็มแต่อาจจะได้กำไรน้อยกว่าตั่วแพงขึ้นมาหน่อยแต่คนนั่ง 80% เป็นต้น จากนั้นมาพิจารณาถึงปัจจัยในการที่คนจะเลือกขึ้นเครื่องของสายการบินใดๆมีอยู่เพียง 3อย่างดังนี้ครับ

1. เวลา หมายถึงเวลาที่เหมาะสมในการบิน เช่นคนที่อยากไปทำงานต่อที่ยุโรปในวันนั้นส่วนใหญ่ก็ต้องการขึ้นเครื่องบินและนอนเลย ตื่นเช้าขึ้นมาก็ถึงที่หมายไปทำงานต่อได้เลย และอาจประหยัดค่าโรงแรมได้ด้วย ประเด็นนี้การบินไทยซึ่งเป็นสายการบินแห่งชาติจะได้เปรียบเพราะผูกขาดเรื่องการควบคุมเวลามานานและได้สิทธิเลือกเวลาก่อนคนอื่นครับ
2. ราคา การบินไทยมักมีคนบ่นว่าแพง ซึ่งมาจากหลายปัจจัยและกลยุทธของ Loading facters ด้วยครับ
3. สิทธิพิเศษ และ แบรนด์ สายการบินไหนมีโปรโมชั่นบ่อย หรือมีการทำการตลาดที่ดีอย่างต่อเนื่อง ผู้คนที่บินก็จะให้ความสำคัญต่อปัจจัยนี้เช่นเดียวกัน

ปัจจัยที่ทำให้ขาดทุนของการบินไทย

ทำไมการบินไทยถึงขาดทุนจาก Route ภายในประเทศแต่ได้กำไรบาง Route ภายนอกประเทศเช่นยุโรป ? อันนี้เป็นตัวชี้วัดชัดเจนถึงโครงสร้างขององค์กรขนาดใหญ่ในประเทศไทยทั่วไปว่า ถ้าไปแข่งระดับโลกคงจะแย่กันหมดแน่ๆครับ ทุกคนควรจะรู้ว่า ที่องค์กรของตนเองอยู่ได้เป็นเพราะโมเดลพิเศษที่ไม่เป็นไปตามหลักทุนนิยมหรือเพราะความสามารถจริงๆกันแน่ ( ลองอ่าน การทำธุรกิจในประเทศไทย )

1.โครงสร้างที่ผูกติดกับการเมืองระดับประเทศ แม้ว่าการบินไทยจะเป็นบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย แต่การบริหารจัดการยังคงเป็นรัฐวิสาหกิจที่ไม่มีใครเป็นเจ้าของ ขึ้นอยู่กับเจ้ากระทรวงที่ดูแล กรรมการบางส่วนอภิสิทธิ์ตามโควตาการเมือง และกรรมการโดยตำแหน่ง รวมทั้งผู้ทรงคุณวุฒิ ซึ่งเป็นเก้าอี้อภิสิทธิ์เที่ใครๆ ก็ต้องการ อ่านต่อได้ที่บทความของ คุณบุญลาภ ภูสุวรรณ

2. การเมืองจากบุคคลที่มีผลประโยชน์ร่วมทั้งจากพนักงานและผู้บริหารเองทำให้ไม่สามารถตัดสินใจแก้ปัญหาได้ ตอนนี้หลายๆคนอาจจะได้ยินข่าวการบินไทยเกี่ยวกับปัญหาการยกเลิก Route ที่ดังๆ และขาดทุน Route ในประเทศ พยายามจะยกเลิก Route หลาย Route แต่เจอการเมือง​ ที่มาจากคนที่ได้รับผลประโยชน์จากการบินโดยตรงเข้ามาเกี่ยวข้อง ทำให้ไม่สามารถปรับเปลี่ยนได้ (ผู้ที่บินฟรีเช่น พนง การบินไทย ญาติพี่น้อง ข้าราชการการเมือง ฯลฯ) ลองดูกรณีประท้วงยกเลิก Route อุบลราชธานี

Route ที่บินไปยุโรปนั้นพอจะได้กำไรจากปัจจัยเวลา และความเป็นศูนย์กลางการบิน แต่ Route ที่บินภายในประเทศเมื่อใช้วิธีบริหารจัดการแบบ Route ต่างประเทศก็จะทำให้ต้นทุนสูงมาก จึงขาดทุน นอกจากนี้ยังมีการถูกรบกวน Load Facter ด้วยสิทธิพิเศษในการนั่งฟรีของญาติพี่น้องของพนักงานการบินไทยที่มักเดินทางในประเทศอีกด้วย

อ้างอิงเรื่องสิทธิประโยชน์ในการบินฟรีของพนักงานการบินไทย

สิทธิประโยชน์ที่กรรมการและอดีตกรรมการการบินไทยได้รับในปัจจุบันมีหลายเรื่อง เช่น ได้รับบัตรโดยสารเฟิสต์คลาสปีละ 30 ใบ แบ่งเป็นเส้นทางบินระหว่างประเทศ 15 ใบ และเส้นทางบินในประเทศ 15 ใบ โดยสิทธิประโยชน์นี้รวมไปถึงบุคคลในครอบครัวและผู้ติดตามด้วย
ด้านอดีตกรรมการบริษัทจะได้รับบัตรโดยสารที่มีส่วนลด 75% ของค่าโดยสารปกติ โดยเส้นทางบินระหว่างประเทศจะได้รับปีละ 12 ใบ ส่วนเส้นทางบินในประเทศจะได้รับปีละ 6 ใบ ขณะที่บุคคลในครอบครัวของอดีตกรรมการและผู้ติดตามจะได้รับสิทธิประโยชน์เช่นเดียวกับอดีตกรรมการ สำหรับพนักงานการบินไทยได้รับสิทธิประโยชน์ด้านตั๋วโดยสาร โดยพนักงานที่มีอายุงานไม่ถึง 10 ปี จะได้รับตั๋วโดยสารฟรีปีละ 2 ใบ เป็นเส้นทางระหว่างประเทศ 1 ใบ และเส้นทางในประเทศ 1 ใบ แต่ถ้าอายุงานเกิน 10 ปี จะได้รับเพิ่มเป็นปีละ 4 ใบ เป็นเส้นทางระหว่างประเทศ 2 ใบ และเส้นทางในประเทศ 2 ใบ ฯลฯ

3.ความเป็นองค์กรเอกชนที่มีโครงสร้างแบบรัฐวิสาหกิจที่ไร้แรงผลักดันทางธุรกิจ แต่กลับต้องแข่งขันในระดับโลก ลองอ่าน โพสเรื่อง ความไร้ประสิทธิภาพ

4.ความไร้เหตุผลของการไม่แก้ไขปัญหา จากการแถลงข่าวนี้จะเห็นว่ามีประโยคที่ไม่น่าจะใช้เป็นเหตุผลของบริษัทเอกชนได้เช่น การบินไทยได้เจรจาเลื่อนการรับมอบเครื่องบินแอร์บัส A380 ออกไปเป็นเดือนธันวาคม 2553 ถึงแม้ว่าประธานบริหารบริษัทต้องการยกเลิกการสั่งซื้อทั้งหมด เพราะอุตสากรรมการบินจะยังไม่สามารถฟื้นตัวภายในปีสองปีนี้ แต่เนื่องจากมีข้อผูกมัดทางกฎหมายและต้องการรักษาภาพลักษณ์ของประเทศ จึงไม่สามารถยกเลิกการสั่งซื้อได้

หรือจากหัวข้อข่าวนี้

“ยอมรับว่ามีบางเส้นทางที่ขาดทุนเช่น พิษณุโลก ซึ่งบริษัทยังคงต้องทำการบินต่อไป เพราะเป็นหน้าที่ และข้อบังคับในการเป็นสายการบินแห่งชาติที่ต้องอำนวยความสะดวกให้แก่ประชาชน”

การจะให้การบินไทยโอนเส้นทางบินภายในประเทศให้นกแอร์ เป็นการแทรกแซงการบริหารงานภายในมากเกินไป เพราะการจะโอนเส้นทางใดให้นกแอร์จะต้องมีเหตุผลที่ชัดเจน และปัจจุบันการบินไทย ถือหุ้นในนกแอร์เพียง 39% ไม่มีอำนาจในการบริหารนกแอร์ จึงไม่ใช้บริษัทแม่ที่แท้จริง นโยบายดังกล่าวทำให้การบินไทยเสียประโยชน์

อันสุดท้ายนี้ต้องอ่านโพสเรื่องเหตุผลวิบัติจะเข้าใจวิธีการพูดครับ

วิธีการบริหารแบบ Low Cost Air Line

แล้วทำไมนกแอร์หรือ Low Cost Airline อื่นๆจึงมีสิทธิได้กำไรจาก Route ในประเทศถ้าไปรับช่วงต่อจากการบินไทย ?

• high seating density and load factors การบริหารให้ที่นั่งเต็มและการจัดเลย์เอาท์เครื่อง
• uniform aircraft types ลดต้นทุนการ Maintenance เช่น Nok Air นั้นใช้เครื่องบิน Type เดียวเท่านั้นคือ Boeing 737 -400 แบบเดียว ดังนั้นการ stock อะไหล่และการใช้ช่างที่มีความชำนาญเฉพาะรุ่นเดียวจะทำให้ลดต้นทุนได้มาก และเนื่องจากจำนวนคนนั่งต่างๆมีความเท่ากันในแต่ละเครื่องจึงสามารถโอนโยกเครื่องบินได้อย่างสะดวก
• direct booking (internet/call centre – no sales commissions) ลดต้นทุนการขาย
• no frills such as “free” food/drinks, lounges or ‘air miles’ ไม่มีต้นทุนจิปาถะเช่นอาหาร,เล้าจ์ หรือการสะสมไมล์ ลดคนบริหารจัดการ
• simple systems of yield management (pricing) การตั้งราคาที่ยืดหยุ่นได้ ราคาถูกเมื่อซื้อล่วงหน้านานๆทำให้ความเสี่ยงลดลง
• secondary airports to cut charges and turnaround times ใช้สนามบินรอง ที่ราคาถูก ลดค่าชาร์จต่างๆ

พี่เล้ง ศิริวัฒน์ วงศ์จารุกร CEO แห่ง MFEC

พี่เล้ง ( ศิริวัฒน์ วงศ์จารุกร ) จบสวนกุหลาบรุ่น 105 และ วิศวฯจุฬาฯ รุ่น 70 ห่างจากผมประมาณ 9 ปี เป็น CEO และผู้ร่วมก่อตั้งบริษัท เอ็ม เอฟ อี ซี จำกัด (มหาชน) หรือ MFEC ซึ่งบมจ.เอ็ม เอฟ อี ซี เป็นบริษัทให้คำปรึกษา พัฒนา และวางระบบคอมพิวเตอร์และเครือข่ายงานเทคโนโลยีสารสนเทศ โดยมุ่งเน้นเจาะกลุ่มลูกค้าขนาดใหญ่ ชื่อ บมจ.เอ็มเอฟอีซี อาจจะไม่เป็นที่คุ้นหูของผู้คนทั่วไป แต่ถ้าในแวดวงไอทีโดยเฉพาะกลุ่มลูกค้าองค์กรธุรกิจขนาดใหญ่นั้นถือว่าเป็นบริษัทไอทีสัญชาติไทยระดับแถวหน้า โดยที่มีฐานลูกค้าอยู่ในอุตสาหกรรมโทรคมนาคม ไม่ว่าจะเป็นเอไอเอส, ดีแทค รวมทั้งสถาบันการเงินอีกหลายแห่งครับ

ก่อนหน้าที่พี่เล้งจะต้องบริษัท MFEC ก็เคยทำธุรกิจกับเพื่อนๆมาก่อน แต่ยังไม่ Break Though จึงตั้งบริษัทขึ้นมาเอง และในขณะนั้นช่วงต้นปี 2541 เกิดฟองสบู่แตกพอดี พี่เล้งจึงมองหาธุรกิจที่น่าจะไปได้ดีและยังเหลืออีกไม่มาก นั่นคือธุรกิจ Telecom นั่นเอง พี่เล้งตัดสินใจทำ Service Package และได้ดีลกับ AIS จากนั้นจึงเติบโตแบบก้าวกระโดดมาพร้อมๆกับ AIS จากพนักงาน 40 คน สู่ 850 คน และทั้งหมดล้วนเป็นวิศวกรชั้นนำของเมืองไทย ( เพื่อนๆที่จบเกียรตินิยมของผมหลายคนไปอยู่ที่นี่ )

สิ่งสำคัญในการทำธุรกิจ IT

การบริหาร Star

เพื่อนๆผมหลายคนที่ทำงานที่นั่น พี่เล้งจำได้ทุกคน นั่นเป็นเพราะว่า พนักงานที่เป็น”ดาว”ประจำบริษัท คือมีฝีมือดีมากๆนั้นจะใช้การบริหารจาก Culture ของบริษัทไม่ค่อยเหมาะ แต่ต้องบริหารด้วยเจ้าของบริษัทหรือ CEO นั่นเอง พนักงานเหล่านั้นจะรู้สึกว่าตนเองพิเศษและไม่งอแงในขณะที่พนักงานปกติก็จะไม่รู้ว่าพนักงานเหล่านี้ได้อะไรมากกว่าตนเองหรือไม่นั่นเอง ( ปัจจุบันบริษัทได้พยายามแก้ปัญหาวิศวกรฝีมือดีถูก Head Hunter ดึงตัวไป ดูรายละเอียดที่นี่ )

ธุรกิจต้องมีความชำนาญเฉพาะด้าน

คนไทยชอบทำธุรกิจแนวตั้ง หมายความว่ามีอะไรก็ชอบทำด้วยตนเองหมด เช่นบริษัทผลิตชิ้นส่วนรถยนต์ก็ทำทั้งตัวถัง ล้อ อุปกรณ์ต่างๆ แทนที่จะเน้นไปที่อย่างเดียว เช่น ไฟท้ายรถ ดังนั้นบริษัท IT ถ้าต้องการเติบโตและมี Repeat Order ซึ่งก็คือผลกำไร ควรพิจารณาระดับในการทำงานเป็นส่วนๆย่อยให้ชำนาญไปนั่นคือธุรกิจแนวนอนนั่นเอง และลองมองความยืนยาวของธุรกิจ หากประสบความสำเร็จไปแล้วเมื่อถึง 70% ของความคาดหวังให้ลองกลับมาคิดค้นพิจารณา Business อื่นต่อไป

มองหาอุตสาหกรรมหรือธุรกิจที่น่าจะ Growth แล้วไปด้วยกัน

สืบเนื่องจากแนวทางการทำธุรกิจแบบแนวนอนดังนั้นถ้าเราสามารถหาอุตสาหกรรมที่มีแนวโน้มเติบโตได้และเราสามารถเกาะไปได้ในฐานะ Service หนึ่งในนั้น ( แบบ MFEC กับ AIS ในช่วงแรก ซึ่งทำให้พี่เล้งมีแนวคิดหลักๆไปในทางนี้ ) จะทำให้ธุรกิจเติบโตและประสบความสำเร็จได้ไม่ยาก ถึงแม้ปัจจุบันจะมาองหาได้ยากเล็กน้อยแต่ก็มีตลาดต่างประเทศด้วยเช่นกัน สำหรับ MFEC เมื่อตลาด TELECOM เริ่มคงที่ในขณะนี้จึงเริ่มมาจับตลาด banking เนื่องจากในตลาดแบงก์กิ้งจะมีการลงทุนด้านไอทีมากขึ้น เพราะข้อบังคับจากการที่มีกฏกติกาใหม่จากแบงก์ชาติ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องบาเซิล II และวิธีการลงบัญชีแบบใหม่ IAS39

ข้อคิดเรื่องคน

คนที่ทำงานได้ดีจะมีสองแบบ ต้องผสมผสานกัน

แบบที่ 1 เป็นผู้ที่ว่องไว คิดตลอด และเซิร์ทหาข้อมูลตลอดเมื่อสงสัย คนพวกนี้สมองจะมีประสิทธิภาพสูงมาก สามารถทำงานได้รวดเร็วและหาทางออกได้เสมอ ส่วนข้อเสียก็คือสมาธินั้นยังด้อยและยากที่จะคิดเรื่องใดเรื่องหนึ่งจนตกผลึกได้

แบบที่ 2 คนชอบอ่านหนังสือ พวกนี้จะมีความคิดลึกซึ้งแต่ไม่เร็วเท่าใดนัก ในการคิดสรุปกลยุทธ์ต่างๆ จะทำได้ดีมากเพราะคิดจนหาทางออกและรูปแบบได้รอบด้านหลายมิติ ถ้ามีผู้บริหารซักคนที่เป็นลักษณะนี้ ต้องให้เค้าลองคิดดูครับ ( รู้สึก TiGERiDEA จะไม่มีแฮะ )

การบริหารเปลี่ยนจาก ทุนนิยม มาเป็น สังคมนิยม

พี่เล้งได้ให้สัมภาษณ์ไว้ที่นี่

เมื่อก่อนใช้หลักการบริหารงานแบบทุนนิยม เน้นที่กำไร-ขาดทุนเป็นอันดับหนึ่ง เราต้องมีการเติบโตสูง วัดกันที่ผลประกอบการ ซึ่งก็ได้ผลดี เรามีการเติบโตอย่างต่อเนื่องมาตลอด แต่ก็เลยรู้สึกว่า พนักงานทำงานกันจนไม่มีเวลาส่วนตัว ไม่มีเวลาให้ครอบครัว เพื่อน หรือว่าคนรัก เค้าขาดคำที่เรียกว่า ส่วนตัว ออกไป และอีกอย่างในเรื่องของสุขภาพร่างกายที่ไม่พร้อมนักกับการทำงานแต่ละวัน เนื่องจากว่าทำงานหนักมาก จนไม่มีเวลาพักผ่อน หรือว่าออกกำลังกาย และที่สำคัญคือ เวลาที่เรารับพนักงานเข้ามาทำงาน จะมีแต่คนเก่งๆทั้งนั้น แล้วโดยธรรมชาติของคนเก่งจะไม่ค่อยมีน้ำใจ จะนึกถึงแต่ตัวเองก่อนเป็นหลัก ไม่ค่อยสนใจสิ่งรอบข้าง และคนรอบข้าง

เราก็เริ่มมานั่งคิดว่า เราควรเปลี่ยนแนวทางการบริหารงานทุนนิยม เปลี่ยนมาเป็นสังคมนิยมจะดีกว่า เราเริ่มมาตั้งแต่ 3 ปีที่แล้ว เน้นการบริหารงานเป็นสังคมมากขึ้น จะทำอย่างไรให้พนักงานที่เข้ามาทำงาน นอกจากเป็นคนเก่งแล้ว เค้าต้องเป็นคนดีด้วย ไม่มุ่งเน้นที่ผลประโยชน์ของตัวเองอย่างเดียว แต่ว่ามุ่งเน้นที่ทีมงาน บริษัท และสังคมด้วย นี่เป็นโจทย์หลักของเรา

มองดู Environment ว่าคนที่ทำด้วยกันมีความคล้ายกันเกินไปหรือไม่

การที่คนที่มีความคิดคล้ายกัน หรือเรียนมาแบบเดียวกันมาทำงานด้วยกันจะทำให้ไม่เห็นข้อบกพร่องของการทำงานหรือการคิดแผนธุรกิจต่างๆ การเดินไปพร้อมกันในระนาบเดียวกันก็จะทำให้ไม่มีใครเห็นว่ามีคนใดคนหนึ่ง กำลังหัวแตกอยู่หรือไม่

ถ้าบริษัทมีหลายคน ต้องพิจารณา value และความสามารถแต่ละคน

เมื่อพิจารณาแล้วจึงจัดให้อยู่ถูกงาน ผู้บริหารควรจะใช้เวลาในการคิดให้มากที่สุดและต้องกระจายงานใช้แรงงานประเภทหาลูกค้า,ทำเอกสาร,ตามเงินหรือแม้แต่ส่งของ ออกไปให้ได้ พี่เล้งเล่าว่านอกจากเลขาแล้วพี่เล้งยังมีพนักงานช่วยเช็คอีเมล์ให้อีกด้วยซึ่งช่วยประหยัดเวลาได้ถึง 2 ชัวโมงต่อวัน

คนเราสามารถทำงานหนักในขณะที่ความสามารถพร้อมได้ 8 ปีเท่านั้น คืออายุ 30- 38

สภาพแวดล้อมในตอนอายุ 30 ปกติจะเป็นเวลาทองของการทำงานและเติบโตเนื่องจากคนหลายคนมีความพร้อมด้านความรู้ความสามารถในเชิงกว้าง แต่อย่างไรก็ตามต้องวางแผนไว้ชัดเจนด้วยเพราะเราจะไม่สามารถทำงานอย่างงี้ได้ตลอดไป ทุกๆคนจะต้องทำงานน้อยลงในขณะที่ต้องการผลตอบแทนที่มากขึ้น ในช่วง 8 ปีเป็นเวลาทองแห่งการทำงานหนักให้เต็มที่และพยายามให้ธุรกิจ stable ในปีที่เรามีอายุใกล้ 40 จากนั้นขึ้นอยู่กับ Value ของเราว่าสร้างมาเพียงพอแค่ไหนที่จะอยู่ต่อไปอย่างสบายและทำงานน้อยลงเรื่อยๆ ถ้าเป็นในแง่บริษัทใหญ่ก็คือต้องมีคนรับช่วงใช้แรงงานต่อจากเราให้ได้

คำแนะนำในการตั้งบริษัทของมือใหม่

อ้างอิงจาก wiseknow.com

1.อย่าลงทุนเปิดบริษัทกับเพื่อน ยิ่งหุ้นกันเกิน 3 คนยิ่งอย่าทำ เพราะช่วงวัยทำงานจะเห็นเงินเป็นเรื่องสำคัญ และเงินจะทำให้เสียเพื่อน นอกจากนั้นทุกคนจะชิงกันเป็นผู้นำเพราะเชื่อว่าสมองเท่ากัน ซึ่งบริษัทจะเติบโตได้ต้องมีผู้นำที่ตัดสินใจเด็ดขาด ( ข้อนี้ถือว่า TiGERiDEA โชคดีที่เราไม่มีปัญหานี้กันเท่าไหร่ แสดงว่ามีข้อยกเว้นครับ )

2.ไม่ควรพึ่งหรือยึดติดกับคนเก่ง บริษัทไม่ควรอยู่ได้เพราะคนคนเดียว สิ่งที่สำคัญในการบริหารงาน คือ ผู้นำ ซึ่งหลายๆ แห่งไม่ใช่ “นักไอที” แต่เป็นคนที่สามารถทำให้ทุกคนในบริษัททำงานได้เต็มประสิทธิภาพ เพราะธรรมชาติของมนุษย์เวลามาทำงานร่วมกันจะทำงานน้อยกว่าศักยภาพจริง

3.อยากหวังพึ่งโชคชะตาปล่อยไปตามยถากรรม ไม่ว่าจะเกิดอะไรขึ้นกับภาวะเศรษฐกิจ การเมือง หรือสังคม เมื่อบริษัทมีเป้าหมายมีแผนงานแล้วต้องมุ่งไปให้ได้ ถ้าเจอปัญหาแล้วค่อยแก้ไข

มุมมองแวดวงธุรกิจ IT

พี่เล้งตั้งข้อสังเกตว่า ในตระกูลที่รวยติดอันดับต้นๆของเมืองไทยนั้น ไม่มีตระกูลไหนทำธุรกิจ IT เพราะประเทศไทยยังมีวัฒนธรรมที่เอื้อต่ออุตสาหกรรมแรงงานมากกว่า ในขณะที่อุตสาหกรรมอื่นๆมีตระกูลดังๆอยู่กันครบเช่นพรประภากับอุตสาหกรรมรถยนต์ เจียรวนนท์กับอุตสาหกรรมอาหาร ฯลฯ บริษัท IT ในไทยจำนวน 800 กว่าบริษัทนั้น มีเพียง 20 บริษัทใหญ่เท่านั้นที่สามารถเติบโตได้ดีและน่าจะอยู่ยาวจากโมเดลธุรกิจที่ดี ธุรกิจ IT นั้นยังไม่ใหญ่พอที่จะรวมตัวสร้าง Bargaining Power ได้เหมือนกับธุรกิจกลุ่มอุตสาหกรรมอื่นๆ โดยธุรกิจ IT ในไทยนั้นมี Drive จาก Vender ต่างชาติแทบทั้งสิ้นเช่น IBM SUN Oracle การที่ตัวใหญ่ไม่รวมกลุ่มกันทำให้ต่างชาติเริ่มเข้ามาลงทุนเช่นกัน (อินเดีย เวียดนาม) พี่เล้งตั้งเป้าหมายว่าตนเองจะต้องถึงจุดที่สามารถตั้งกลุ่ม IT ที่มีพลังของไทยให้ได้ โดยขั้นแรกจะพยายามเข้าไปอยู่ใน Top 100 ของตลาดหลักทรัพย์ของธุรกิจบริการในไทยให้ได้ก่อน เมื่อเข้าไปได้ต่างชาติที่ต้องการเข้ามาจะต้องคำนึงถึง MFEC ก่อนที่ตนเองจะบุกตลาดไทย

MFEC นั้นเคยทำงานรัฐบาลมาพักหนึ่งแต่ไม่ค่อยถูกใจเนื่องจากการทำงานราชการใช้ Connection เป็นหลัก ( เช่นกรณีงานขาดทุนจากการทำ SSO ให้กรมสรรพากร ) จึงหันมาจับงานเอกชนแทน โดยพี่เล้งต้องการต้องการเซ็ตเทรนด์ใหม่ให้กับสังคมไทยไปในทิศทางที่ถูกต้องเช่นเดียวกับประเทศอย่างสิงคโปร์ อเมริกา ฟินแลนด์ ที่เจาะตลาดเอกชนเนื่องจากบริษัทภาคเอกชนเหล่านี้จะพิจารณาเรื่องของคุณาภาพสินค้าและบริการมากกว่าเรื่องของคอนเนกชั่น เมื่อเอ็มเอฟอีซีสามารถทำตลาดนี้ได้เป็นอย่างดี ย่อมได้รับความเชื่อถือมากยิ่งขึ้น จนทำให้องค์กรต่างๆ หันมาให้บริการของเอ็มเอฟอีซีในที่สุด

ลองอ่านเพิ่มเติมได้ที่ เอ็มเอฟอีซีผ่านการเป็นสมาชิกของ TRACE ซึ่งเป็นองค์กรอิสระที่วัดผลด้านจริยธรรมความโปร่งใส เน้นเรื่องการต่อต้านการคอร์รัปชั่นของสหรัฐอเมริกา

หรือบทสัมภาษณ์เพิ่มเติมจาก adslthailand.com

เอ็มเอฟอีซีต้องการเป็นบริษัทคนรุ่นใหม่ที่ทำธุรกิจแบบใหม่ ทำธุรกิจแบบโปร่งใส และต้อง การสังคมมาสนับสนุนคัลเจอร์ตรงนี้ เพราะไม่เช่นนั้นถ้าผมพัฒนาคนคุณภาพ คนมีความสามารถ แต่การทำตลาดราชการในประเทศไทยเขาไม่ได้วัดกันที่ความสามารถ ผมก็จบ

เหมือนกับว่าคำตอบของเอ็มเอฟอีซีไม่ตรงโจทย์ ถ้าเราลงทุนด้วยการจ้างล็อบบี้ยิสต์ 2-3 คนวิ่งเพื่อให้ได้งานอาจจะง่ายกว่า เร็วกว่า

ส่วนหนึ่งเป็นเพราะภาครัฐทุกอย่างมันเดินช้ากว่าที่โปรเจ็กต์จะคลอดออกมา และอีกอย่างคือการทำโปรเจ็กต์ภาครัฐต้องยอมรับว่าต้องใช้เรื่องคอนเน็กชั่นด้วย ปัญหาเรื่องคอร์รัปชั่นไม่ได้เป็นปัญหาที่เพิ่งเกิดขึ้น เพราะว่ามันเป็นธรรมเนียมอย่างนี้ ถ้าจะเข้าประมูลภาครัฐ ไม่ว่าจะเป็นไอที ก่อสร้างอะไรเหล่านี้ก็รู้กันว่าต้องมีใต้โต๊ะ จะไปโทษพ่อค้าว่าทำอย่างนี้ไม่ถูกต้อง เพราะว่าในสังคมราชการเป็นแบบนี้

แนวคิดเรื่อง Open Source ในไทย

Opensource ถือว่าน่าสนใจสำหรับประเทศไทยในอนาคต มีหลายอย่างที่คนไทยน่าจะสามารถทำได้โดยการเพิ่ม Value บริการที่เป็นเอกลักษณ์บางอย่างของคนไทยเข้าไป ปัจจุบันตลาดได้ขยายตัวไปทั่วโลกแล้วถ้ามี Model Business ที่ดีก็น่าจะไปได้ เพียงแต่การเอามาใช้เพื่อสร้าง Enterprise ใหญ่โตนั้นยังต้อง Define Value ให้ชัดเจนขึ้น

ความคิดเห็น พี่เล้งและผู้บริหารระดับสูงด้านเทคนิคต่อ ไทเกอร์ไอเดีย และ ไอ สคูล

สำหรับ ไทเกอร์ไอเดียเนื่องจากส่วนผสมของผมและคุณเม่นซึ่งเป็น ครีเอทีพในคราบวิศวะนั้นค่อนข้างโดดเด่นและมีคนลักษณะนี้ไม่มาก ดังนั้นการทำธุรกิจด้าน UI และ Widget Design ร่วมกับบริษัทอย่าง MFEC (หรือว่าบริษัทอื่นๆที่กำลังโตด้าน Service ) ถือว่าน่าสนใจ แต่ MFEC ถามว่า ถ้าเป็นไปได้ทั้ง 5 คนเข้ามาทั่งทำงานที่นี่เลยได้หรือไม่ ซึ่งเราต้องไปคิดกันต่อถึง Model Business (MFEC ใจร้อนจริงๆ!) ในส่วนของบริษัทขนาดใหญ่นั้นอยากได้คนมา Cut Project ออกไปอยู่แล้ว แต่ไม่ต้องการบริหารหรือให้ Direction คนของบริษัทนั้นด้วยครับ

ส่วน iSchool เป็นธุรกิจที่ดีอยู่แล้วและก็จะได้กำไรอย่างต่อเนื่อง อย่างไรก็ตามต้องทำ Repeat Order ให้ได้หรือใช้เทคโนโลยีอื่นๆมาจับด้วยความถนัดของ TiGERiDEA เช่นการเรียนและประเมินผลทางไกลเป็นต้น

การถ่ายทอดสด #iHear ที่ #wawee นั้นอาทิตย์ที่ผ่านมาเป็นครั้งที่ 2 แล้วนะครับ หลายๆท่านอาจจะไม่รู้ที่มาว่า การถ่ายทอดสดที่วาวีเกิดขึ้นได้อย่างไร พี่ @hongsok ได้เขียนไว้เรียบร้อยแล้วครับ สามารถอ่านได้ที่ลิงก์นี้ครับ

ปรากฏการณ์ ihear ที่วาวี

ในส่วนของด้านเทคนิคเสียง สามารถอ่านได้ที่บล็อกของ @simplywit เขียนไว้ดีมากครับ
Live broadcasting with Presonus StudioLive

#iHear ได้ทำให้ #wawee เป็นที่รวมของเหล่า tweeple และ facebook หลายคน และยังเป็นลักษณะการรวมกลุ่มแบบทุกอาทิตย์โดย Defaults อีกด้วย ( ผมเป็นผู้ใช้ tag #wawee คนแรกๆ ) ตามเจตนารมณ์ที่เคยบอกไว้ในงาน ccSalon เกี่ยวกับการสร้างชุมชนดนตรี OpenSource ขึ้นมาก็ถือว่า ประสบความสำเร็จบ้างครับ สำหรับพี่ @hongsyok นั้นก็มีความคิดที่จะทำ Live เพื่อทดสอบ function ของหน่วยงานพี่เค้าเช่นกัน การระดมพลังจึงเกิดขึ้น

รูปที่วาวีจาก @iannnnn คลิกที่รูปเข้า flickr @iannnnn

บันทึกของ @hongsyok

ในช่วงกลางเดือนตุลาคม ผมก็ได้รับ Tweet จากพัชร ชวนมาบันทึกรายการ โดยมีวิทย์(@Simplywit) น้องคนที่ช่วยเหลือผมหลายๆครั้งในการบันทึกเสียง ได้รับ tweet นี้ด้วย ทั้งนี้ส่วนหนึ่งเป็นเพราะพัชรและวิทย์รู้จักกันมาตั้งแต่สมัยเรียนปริญญาตรี และวิทย์เป็นคนช่วยบันทึกวิดีโอแทนผมในงาน CC Salon ที่พัชรก็ไปด้วยนั่นเอง ก็ดีเหมือนกัน จะได้ไปแบบมีอะไรทำด้วย เพราะถ้าไปฟังเพลงเฉยๆ ผมก็นึกไม่ออกว่า ผมจะนั่งได้นานขนาดไหน เพราะผมไม่รู้จักใคร และทำท่าว่า ทุกคนจะรู้จักกันอยู่แล้ว

งานถ่ายทอดมีส่วนประกอบทั้งหมด ๕ ส่วน คือ

งานเสียง (เนื่องจากเป็นการถ่ายทอดคอนเสิร์ต งานเสียงจึงประณีตและแยกออกมาเป็น production ต่างหาก)
งานวิดีโอ
สัญญาณอินเตอร์เน็ท
การทำ Streaming
การทำหน้าเว็บถ่ายทอด

นอกจากทีม Live ของ @hongsyok แล้ว นอกจากนั้นก็ได้รับการสนับสนุนอีกมากมายครับ ในการ Live ครั้งแรกได้ทีมงานของ @davedawcomm มาช่วยถ่ายวีดีโอด้วย OB (อุปกรณ์ตัดต่อ)ชุดใหญ่พร้อมตากล้อง 2 คน คนตัดอีก 1 คนซึ่งน่าปลื้มใจมาก รวมทั้งการสนับสนุนอุปกรณ์ด้านเสียงจากร้านดังสองร้าน ,น้องวิทย์ที่มาช่วยอย่างเต็มที่จริงๆ ,คุณตุลล์ซึ่งเป็น ซาวส์เอ็นจ์จาก Love iS , ร้านกาแฟวาวีที่เอื้อเฟื้อสถานที่และยังเป็นตัวแทนโดน Complain จากบ้านข้างๆว่าเสียงดังอีกด้วย สุดท้ายคือสมาชิก #iHear และ tweeple ทุกคนที่ช่วยกันจนงานเกิดขึ้นได้แม้ว่าจะขลุกขลักเพราะแต่ละคนยังไม่ถึงกับชำนาญกันมาก และยังมี @fordantitrust มาช่วยหลายอย่างรวมทั้งถ่ายรูปด้วย นี่นับเป็นงานที่เกิดจากการรวมพลังกันทาง Social Network และ Opensource Events อย่างแท้จริงครับ ไม่มีใครได้ตังค์ แต่จะได้ชื่อหรือเปล่าขึ้นกับสิ่งที่ทำร่วมกันนั่นเอง

ในครั้งที่สอง ทีมถ่ายทอด เปลี่ยนเป็นทาง DuoCore ด้วยครับ ต้องขอบคุณทีมงานด้วย

ทีมผู้สนับสนุน iHear Live

http://www.uih.co.th
http://www.music2home.com
http://www.beenets.com
http://www.polypink.com
http://www.wawee.co.th
http://www.ihearband.com
http://www.dawcomm.blogspot.com
http://www.thaithinkpad.com
http://www.proplugin.com
http://www.duocore.tv